Kinematografia Shqiptare

Kasem Hoxha, njihni shqiptarin q� mori fam� si aktor n� Gjermani Kasem Hoxha, njihni shqiptarin q� mori fam� si aktor n� Gjermani

Sat, 28 Aug 2010 21:55:19 +0000

D�shira q� mbeti vet�m nj� �nd�rr n� Shqip�ri, u b� realitet n� Gjermani. Nga nj� refugjat i dy korrikut 1990, arrin t� b�het aktor i k�rkuar p�r filmat televiziv� dhe t� kinemas�. Ajo q� ndodhi me t� riun nga Tirana, nga nj� familje e thjesht� pun�tore �sht� nj� histori e ve�ant� dhe shum� interesante, historia e kap�rcimit t� ambasadave ne vitin 1990. K�shtu e p�rshkruan n� nj� artikull interesant shqiptarin Kasem Hoxha, agjencia e lajmeve n� shqip Deutsche Welle. Tani rezulton nj� bilanc mjaft i suksesh�m p�r aktorin shqiptar, q� num�ron tani m� shum� se 40 role dhe pjes�marr�s n� shum� festivale nd�rkomb�tare t� filmit. N� festivalin e filmit n� K�ln konkurroi p�r titullin \"Maska e art� si aktori m� i mir�. Disa nga filmat, ku ai interpreton jan�: Tatort-Operation Hiob, SOKO Wien/Donau, Wir m�ssen reden, Zelle, Ein Fall f�r Z�ei, Alive(prodhim shqiptaro-francez) etjer. Por vet� Kasemi do t� ve�onte si rolin m� t� dashur t� tij at� t� Sarajevos tek filmi �Zelle� (Qelia). Ndoshta nga q� roli b�n fjal� p�r nj� boshnjak, i cili ka humbur komplet familjen n� luft�n e Bosnj�s dhe ka ardhur t� k�rkoj� azil n� Gjermani.

Marre nga BallkanWeb

Neritan Li�aj, talenti i brezit t� ri, frym�zuar nga tradita m� e mir� e aktrimit

Tue, 10 Aug 2010 04:18:44 +0000

�sht� e v�shtir� ta gjesh larg dyerve t� Teatrit Komb�tar. Nj� pun� 15-vje�are si aktor e ka b�r� t� jet� nj� dor� e kujdesshme dhe nj� shembull i mir� p�r brezat e rinj. �sht� nj� prej aktor�ve m� t� talentuar t� teatrit dhe kinemas� shqiptare gjat� k�tyre 15 viteve, pasi ka nj� pafund�si veprash n� galerin� e tij. Aktori Neritan Li�aj tashm� �sht� b�r� nj� prej emrave t� suksessh�m, i cili, p�r at� q� ka sjell� n� sken�n shqiptare ka marr� vler�simin maksimal t� publikut. Pasioni p�r teatrin e ka ngacmuar Neritanin q� n� vitet e para t� rinis� s� tij. Roli i tij i par� n� sken�n teatrore �sht� me shfaqjen �Kryepolici�, nj� shfaqje q� n� at� koh� mori shum� vler�sime. Nd�rsa e kujton at� koh� me emocion, aktori i njohur, Neritan Li�aj, �sht� sot nj� nga aktor�t m� t� preferuar p�r publikun shqiptar. Fillimet p�r t� kan� qen� t� mrekullueshme, pasi ka pasur fatin t� punonte me artist� t� merituar t� kinemas� shqiptare. Jeta artistike e tij nd�r vite ka qen� e mbushur plot me surpriza dhe momente t� bukura q� ai i kujton me shum� emocion. Vlerat e tij si aktor jan� gjithmon� n� rritje dhe asnj�her� nuk humbasin, pasi ka marr� nj� mbivler�sim t� suksessh�m n� sken�n teatrore, por dhe n� kinematografi. Ai ka nj� gam� t� gjer� t� roleve si n� filma televiziv�, ashtu dhe n� teat�r. Galeria e roleve t� tij ka arritur n� 40 personazhe p�r publikun. E nd�rkoh� familja p�r Neritanin �sht� gjith�ka. �P�r mua familja �sht� gjith�ka, ajo q�ndron mbi t� gjitha dhe mbi jet�n time. Kur them familjen n�nkuptoj n�n�n, sepse babai m� ka l�n�, dhe ndiej mall t� jasht�zakonsh�m, m� mungon shum�. N�na, ime mot�r, ime shoqe, f�mij�t e mi q�ndrojn� mbi jet�n time�, - u shpreh ai gjat� intervist�s. Aktori Neritan Li�aj vet�m pak koh� m� par� u ngjit n� sken�n teatrore n� shfaqjen �Letra dashurie�, ku iu besua roli kryesor. Aktualisht ai tregon se nuk ka ndonj� projekt n� duar, pret me shum� emocion q� n� muajt n� vazhdim t�i shfaqet p�rs�ri publikut.
Pse keni zgjedhur pik�risht aktrimin dhe jo ndonj� profesion tjet�r?
Si t� gjith� f�mij�t, kam qen� i t�rhequr nga artet, kam qen� i pasionuar pas teatrit dhe pas teatrit t� kukullave, pse jo? Kisha nj� prirje dhe pasion p�r artin. Me pak fjal�, m� p�lqente. Pasi mbarova shkoll�n e mesme, vendosa ta provoja meq� m� p�lqente. Mendoja se mund t� jepja di�ka n� k�t� fush�. Konkurrova vitin e par�, por nuk fitova se nuk isha p�rgatitur aq sa duhej, por fitova vitin e dyt�. Pra ishte d�shira p�r t�u marr� me aktrim dhe konkursin e fitova, gj� q� m� rezultoi p�r mir�. Pastaj, me shum� pun�, me shum� investim, arrita t� krijoj nj� figur� timen modeste artistike, e cila deri tani m� ka sjell� fryte t� mira, besoj. Por �sht� e v�rtet� q� sa m� shum� t� merresh me aktrim, aq me tep�r e dashuron profesionin e aktrimit, sepse �sht� nj� profesion jasht�zakonisht i bukur, si t� gjitha profesionet e bukura n� bot�.
Si kan� qen� fillimet p�r Neritan Li�ajn?
Fillimet p�r mua ka qen� si p�r t� gjith� ata q� aderojn� t� b�hen aktor�; n� shkoll�, me pun�t e shkoll�s, me provimet. Nj� nga pikat e mia m� t� forta �sht� se mua m� p�lqen puna, nuk p�rtoj t� punoj dhe normalisht, kur punon shum� seriozisht dhe fort, puna fillon dhe jep frytet e veta. Q� n� shkoll� filluan t� kishin p�lqime p�r mua, t� m� p�lqenin si aktor, gj� q� m� von� filluan t� me jepeshin oferta e para, me role n� Teatrin Komb�tar, me trupa private, me film etj. Dhe k�shtu fillova t� krijoj dhe un� at� karrier�n time modeste.
Kush ka qen� roli i par�, emocionet q� ju ka falur ai rol?
N� Teatrin Komb�tar roli im i par� ishte nj� rol q� un� nuk e finalizova dot. Isha student dhe ika n� Itali p�r arsye emigracioni. Roli i par� i realizuar si profesionist n� sall�n e madhe t� Teatrit pas k�tij provimi ka qen� �Kryepolici�, me regji t� Arben Kumbaros. Ka qen� nj� shfaqje q� p�r koh�n ka b�r� jasht�zakonisht jehon�, sepse ishte nj� shfaqje v�rtet shum� e mir�, e cila u prit mir� nga publiku shqiptar dhe jasht� Shqip�ris�, n� Franc�. Ne at�her� sa kishim dal� nga bankat e shkoll�s dhe ajo ka qen� puna e par� me t� cil�n un� jam prezantuar si i diplomuar, dometh�n� si profesionist me diplom�. M� von� kan� pasuar rolet nj�ri pas tjetrit, t� cil�t jan� shum�.
Si e shikoni zhvillimin e kinemas� sot n� Shqip�ri?
Vitet e fundit sidomos, shoh q� ka nj� seriozitet shum� m� t� madh edhe nga vet� shteti shqiptar, financuesi kryesor i kinemas� shqiptare, ka qen� gjithmon� shteti dhe ka ngritur shum� buxhet t� konsideruesh�m p�r filmin, gj� q� i ka dh�n� nj� hov shum� t� madh prodhimit dhe nj�koh�sisht dhe cil�sis� n� kineman� shqiptare. Ka dhe nj� gj� shum� t� r�nd�sishme q� un� do t� doja ta theksoja: kinemaja shqiptare ka nj� ligj t� aplikuesh�m, gj� q� p�r teatrin nuk ndodh. �sht� nj� ligj, i cili nuk �sht� i aplikuesh�m, si t� thuash me terma burokratik� apo kushtetutshm�ror, Teatri Komb�tar ec�n pa nj� ligj t� zbatuesh�m, k�t� ligj nuk e ka. Financimi m� i madh i shtetit p�r kineman� dhe baza ligjore u krijon mund�sin� krijuesve t� kinemas� q� t� punojn� m� mir� dhe, p�r pasoj�, rezultatet duken. Ka filluar t� ket� tre-kat�r premiera n� vit, gj� q� para dhjet� vjet�sh nuk ka ndodhur, pasi mezi b�hej nj� film nj� her� n� dy vjet. Dometh�n� i �sht� kushtuar shum� r�nd�si dhe �sht� b�r� shum� mir�, edhe pse mund t� presim akoma m� shum� financime nga shteti, sepse kinemaja �sht� nj� bot� e mrekullueshme dhe �sht� nj� nga artet m� t� bukura q� shqiptar�t e p�lqejn� shum�. K�shtu q� ka b�r� deri tani goxha shum� n� k�t� drejtim, por p�r kineman� duhet t� b�j� akoma m� tep�r.
Sa ka arritur gama e roleve tuaja n� nj� karrier� 15-vje�are?
Karrier�n time artistike si aktor e kam vazhduar q�kur kam dal� nga bankat e shkoll�s, q� b�het nj� periudh� 15-vje�are dhe gama e roleve t� mia jan� t� shumta, gati 40 role. T� gjitha rolet p�r mua jan� t� pandara dhe m� kan� l�n� mbresa, por vlen t� theksoj disa nga rolet m� t� fundit; Jongleri, me t� cilin hap�m sezonin e teatror k�t� vit te �Forca e Zakonit� me regjisorin austriak Chris Papke dhe dramaturgun Thomas Bernhard. Ai ishte nj� nga rolet e fundit, besoj nj� rol i arrir� p�r mendimin tim, duke marr� parasysh vler�simet dhe kritikat. Po ashtu ka qen� dhe me Bartoli te �Martesa e Figaros� etj., ka plot role. Filmi i fundit q� kam b�r� me metrazh t� gjat� ka qen� roli i Landit, te filmi �Sekretet� t� Spartak Pecanit, ku Landi ishte nj� nga personazhet kryesor�, nj� rol q� �sht� vler�suar si nga publiku, ashtu dhe nga profesionist�t. Po t� b�jm� nj� retrospektiv�, kam nj� gam� t� gjer� rolesh. P�r t� l�n� m�njan� modestin p�r karrier�n time modeste prej 15 vitesh nuk jan� shum� jan� goxha role, jan� rreth 40. Por sigurisht jan� role t� dimensioneve t� ndryshme, role kryesore, por dhe role t� dyta, pasi �do aktor ka role kryesore, ka dhe role t� dyta.
Karriera juaj artistike ka lundruar n� koh�ra tranzicioni. Sipas jush, kur e shikon veten n� maj� nj� artist?
Asnj�her� kur b�het fjal� p�r t� arritur majat nuk mund t� flitet me vite dhe me periudha. �sht� shum� kompleks arti i aktorit, ka t� b�j� shum� p�rvoja dhe nuk rresht kurr� s� m�suari. Pse? Sepse profesioni yn� ka nj� t� bukur shum� t� madhe, q� �sht�: �do p�rballje, �do premier� e madhe �sht� nj� provim i ri, dometh�n� ti mund t� kesh dy-tri role shum� t� mira m� p�rpara dhe me nj� rol mund t� d�shtosh dhe �do gj� n� nj� far� m�nyre fillon nga e para. �do rol q� ti b�n, n� �do shfaqje �sht� nj� provim i ri, dhe kjo e b�n q� asnj�her� t� mos resht� fitimi i eksperienc�s, ose pjekuria profesionale. Pra nuk ka t� b�j� me mosh�n, por me pun�n konkrete, sa i pasionuar, sa i p�rkushtuar je dhe �sht� shum� i r�nd�sish�m.
Si e shikon veten Neritan Li�aj mes teatrit dhe filmit?
Mes teatrit dhe filmit? Q� t� dyja jan� zhanre shum� t� bukura. Sigurisht, secila ka specifik�n e vet, kan� teknik� t� ndryshme. �sht� ndryshe t� interpretosh n� teat�r, ndryshe n� film. E keqja m� e madhe �sht� se n� qoft� se ne kemi nj� baz� t� fort� t� shkoll�s teatrale p�r aktor, p�r filmin ne nuk e kemi k�t� dhe ne nuk kemi nj� shkoll� ashtu si� e ka bota shkoll�n e filmit. Dhe gjith�ka n� nj� far� m�nyre e m�sojm� pak partizan�e, n� pun� e sip�r n� film. Dhe k�tu kan� t� b�jn� shum� mund�sit� q� t� jepen dhe p�rvoja e koleg�ve me t� cil�t t� bie t� punosh. N� nj� far� m�nyre, shkolla teatrale t� jep baz�n, por shkolla filmike ka nj� lloj specifike interpretimi n� film, ka nj� lloj specifike ndryshe, t� cil�n e m�son gradualisht gjat� pun�s duke xhiruar.
�far� i duhet filmit shqiptar sot?
Filmit shqiptar i duhen akoma m� tep�r investime, e theksoj dhe nj�her�, ka pasur goxha ngritje n� investime, por duhet t� ket� akoma m� tep�r. Kjo �sht� baza kryesore sepse filmi, n� nj� lloj m�nyre, �sht� shum� i varur nga baza financiare. Filmi �sht� nj� gj� q� nuk prodhohet kollaj pa lek�. Duhet t� kesh financime q� t� b�sh nj� prodhim cil�sor. Ana financiare ndikon shum� n� cil�sin� e filmit. Sigurisht, ne kemi nj� shkoll� shum� t� mir� regjisure filmi, kemi regjisor�, t� cil�t kan� b�r� filma v�rtet dinjitoz�, t� cil�t jan� p�rfaq�suar me dinjitet dhe kan� marr� dhe �mime n� festivalet dinjitoze t� filmit. Mendoj se �sht� nj� udh�rr�fyes i mir� p�r t�u krijuar nj� mund�si t� mir� dhe regjisor�ve t� rinj. N� k�to pik�pamje, p�r mendimin tim, duhet k�mb�ngulur m� tep�r n� m�nyr� q� t� vazhdohet akoma m� tej ashtu si� regjisor�t e m�dhenj t� Kinostudios si Anagnosti e shum� t� tjer� ua lan� stafet�n me sukses regjisor�ve t� rinj si Xhuvani, Besnik Bisha, Ko�i etj., dhe k�ta duhet t� mendojn� jo p�r t� l�n� stafet�n sepse kan� akoma shum� energji p�r t� prodhuar, por p�r t� ndihmuar nj� brez t� ri q� mund t� marr� shembull nga ata.
P�rve� pasionit t� aktrimit, kush jan� pasionet e tjera t� Neritan Li�ajt?
N� p�rgjith�si artet m� p�lqejn�; m� p�lqen opera, m� p�lqen shum� muzika klasike dhe sigurisht muzika moderne. M� p�lqen shum� arti figurativ, sepse shkoll�n e mesme e kam mbaruar p�r skulptur� dhe e kam nj� lloj pasioni t� fshehur dhe t� vjet�r. M� p�lqen shum� let�rsia, por kam pasion edhe sportin. Kam shum� pasione, gj�rat e bukura mua m� p�lqejn�.
Kush jan� momentet e m�rzitjes p�r ju dhe me k� i kaloni?
N� p�rgjith�si un� jam tip optimist, e marr me shum� sportivitet jet�n, fenomenet e saj, po sigurisht n� jet�n ton� kemi edhe zhg�njime edhe m�rzitje, stres. M�nyra m� e mir� p�r t�i kaluar k�to momentet t� vogla �sht� me familjen dhe me miqt� e af�rt. Un� jam tip q� iu p�rkushtohem shum� familjes dhe miqve.
�far� �sht� p�r ju familja?
P�r mua familja �sht� gjith�ka, ajo q�ndron mbi t� gjitha dhe mbi jet�n time. Kur them familje n�nkuptoj n�n�n, sepse babi m� ka l�n� dhe ndiej mall t� jasht�zakonsh�m, m� mungon shum�. N�na, ime mot�r, ime shoqe, f�mij�t e mi q�ndrojn� mbi jet�n time.
Kush �sht� periudha m� e bukur gjat� karrier�s tuaj si aktor?
Profesioni yn� prandaj �sht� shum� i bukur, sepse nuk resht kurr� s� pasuri surpriza, surpriza dhe k�naq�si. Ka aq shum� momente q� m� kan� l�n� mbresa! T� gjitha jan� faza jasht�zakonisht t� bukura dhe mbres�l�n�se, por fillimi i karrier�s �sht� shum� i bukur. Ti je akoma shum� i ri dhe kur je i ri entuziazmin e ke m� me tepri sesa kur kalon nj�far� moshe q� entuziazmi t� ulet. Ai �sht� momenti m� i bukur, fillimi i karrier�s, por p�rs�ri k�to emocione nuk reshtin, vazhdojn� dhe pasqyrohen me vazhdimin e karrier�s. Sa m� tep�r pun� q� b�n, aq m� tep�r fillon e piqesh profesionalisht edhe si njeri, aq m� tep�r kur ke nj� galeri personazhesh dhe k�to kthehen n� nj� galeri aq t� madhe sa ti nuk di k� t� zgjedh�sh.
Po periudha m� e v�shtir�?
Puna ka v�shtir�si pa fund, por v�shtir�si shum� t� m�dha nuk kam pasur. Sepse gjat� gjith� koh�s kam pasur pun�, kam pasur oferta. M� kan� k�rkuar regjisor� t� cil�ve u jam mir�njoh�s sepse ata kan� ndikuar shum� n� rritjen time profesionale. Dhe un� v�rtet gjej rastin t�i fal�nderoj sepse m� kan� dh�n� shum� dhe m� kan� besuar shum�. N� radh� t� par� m� kan� dh�n� okazion q� un� t� punoj dhe t� tregoj vlerat e mia, por brenda k�saj ata m� kan� dh�n� dhe nga shkolla e tyre, eksperienca e tyre. Jo vet�m regjisor�t, por edhe koleg�t e mi t� mrekulluesh�m, t� cil�t jan� shum� dhe nuk po i p�rmend, p�r t� cil�t ruaj nj� respekt dhe dashuri t� jasht�zakonshme.
Ka ndonj� peng brenda teje p�r artin skenik?
Ka role q� t� p�lqejn� shum�, por jo gjithmon� varet nga ti. Mund t� kesh peng p�r t� b�r� nj� rol t� caktuar q� p�r shum� arsye nuk e realizon dot, dhe role t� tilla ka �do aktor, n� �do cep t� bot�s.
Cilat jan� emocionet e filmit dhe t� teatrit, pasi ka nj� ndryshim shum� t� madh mes tyre?
Emocioni i teatrit �sht� shum� i bukur, pasi �sht� i preksh�m dhe konkret. Spektatorin e ke aty n� sall�, �sht� si koncerti live, sepse muzika live t� emocionon m� shum� sesa kur e d�gjon n� CD. Duartrokitja e spektatorit n� fund t� shfaqjes �sht� gj�ja q� t� emocionon m� shum� dhe filmi ka k�to emocione, por nuk i ka t� drejtp�rdrejta, jan� t� m�vonshme. Filmi ka nj� emocion tjet�r, t� b�n m� publik, �sht� m� i shikuesh�m n� kinema e televizione, duke l�n� at� emocion q� t� p�rshkon dhe n� rrug�.
�far� mund t� na thoni p�r premier�n e fundit �Letra dashurie�?
�sht� nj� dramaturgji jasht�zakonisht e ve�ant�. Nuk �sht� dramaturgjia n� m�nyr�n klasike ashtu si� jemi m�suar ne. Ka disa personazhe dhe ata zhvillojn� nj� dialog, nj� dialog t� mir�fillt�. K�tu i gjith� dialogu dhe historia e shfaqjes zhvillohet n�p�rmjet letrave t� dashuris� q� i ka shkruar nj� �ift t� dashuruarish p�rjet�sisht me nj�ri-tjetrin, q� nga mosha dymb�dhjet� vje� deri n� dit�t e fundit t� jet�s s� tyre. Gjith� ky dialog p�rqendrohet te letrat q� i kan� shkruar nj�ri-tjetrit. Kjo gjetje dramaturgjie �sht� shum� e ve�ant�.
Kush jan� projektet q� do t� sjellin n� sken�n teatrore Neritan Li�ajn gjat� 2010-s?
Tani p�r tani po vazhdojm� t� japim shfaqje me t� cil�n hap�m sezonin. �sht� shfaqja �Forca e zakonit� dhe m� von� me nj� shfaqje t� b�r� tashm�, q� �sht� �Martesa e Figoros�, me nj� regjisor francez, q� e kemi v�n� n� sken� para tre vitesh. Do t� shkojm� t� japim shfaqje dhe n� Franc�, duke b�r� nj� turne. Kjo do t� jet� nj� sfid� shum� e madhe p�r ne, t� p�rballemi me publikun francez sepse publiku francez �sht� nj� publik q� e adhuron shum� teatrin. Projekte konkrete p�r teatrin akoma nuk kam. Pritet n� muajt n� vazhdim, pasi m�u b� nj� ofert� nga regjisori Xhelili, i cili tashm� ka nisur pun�n me �Gjasht� personazhe k�rkojn� nj� autor�, por un� kisha filluar provat me �Letra dashurie� dhe nuk mund t�i lija n� mes, k�shtu q� nuk e pranova.
Cili �sht� mesazhi p�r student�t q� duan t� b�hen aktor� t� v�rtet�?
Student�t q� aderojn� t� b�hen artist� t� rinj, pa diskutim, s�e v� n� dyshim q� p�rve� pasonit t� madh, un� si Neritan do t�u k�shilloja sa m� shum� pun�, shum� p�rkushtim, shum� dedikim. Pasi n� fund t� fundit talenti zhvillohet me pun�, me kalimin e koh�s dhe ec�n p�rpara ai q� investon p�r talentin.

Nik Xhelilaj, aktor n� nj� familje ushtarake

Sun, 08 Aug 2010 18:37:28 +0000

P�r t� arritur deri te filmi i par�, vet� jeta e tij duket si film. Ai nuk e kishte menduar q� nj� dit� do t� ishte i famsh�m, aq m� tep�r aktor. N� mosh�n 14 vje�, familja e d�rgon n� Turqi p�r t� vazhduar shkoll�n ushtarak, po ku e mbanin k�mb�t Nik Xheliljan n� at� shkoll�. Ishte i prapt� dhe �far� nuk b�nte p�r t� kap�rcyer murin e shkoll�s. Gjeti m�nyr�n dhe "dezertoi" p�r t'u rikthyer n� Shqip�ri. 21 vje� fiton t� drejt�n e studimit n� Akademi t� Arteve p�r aktrim. Familja nuk ishte dakord, por Niku edhe pse me pishmanll�k n� fund t� vitit t� par� i vjen nj� ofert� p�r t� luajtur n� nj� film. "M� erdh�n t� gjitha p�rnj�her�sh, p�r her� t� par� shkova jasht� shtetit, p�r her� t� par� aktor dhe i rrethuar nga vajza t� bukura". M� p�rfundimin e filmit, ai e vendosi q� k�t� rrug� do ta vazhdonte me �do kusht, dhe deri m� tani nuk i ka dal� keq. N� nj� rr�fim m� shum� p�r jet�n se sa p�r aktrimin, m� shum� p�r b�mat se sa p�r filmin, Xhelilaj tregon veten jasht� dhe brenda kinemas�.

Nik, si ndiheni kur ju thon� "shqiptari" Nik Xhelilaj, nisur dhe nga titulli i filmit q� keni marr� pjes� her�n e fundit me t� nj�jtin titull ku mor�t dhe �mimin si "aktori m� i mir�" n� Mosk�?

Po �sht� shum� mir� ku p�rfaq�son vendin t�nd me di�ka t� bukur. Edhe sikur un� nes�r t� shkoj dhe t� luaj p�r nj� vend tjet�r, zanafill�n e kam n� Shqip�ri dhe dihet q� jam shqiptar. Nga ana tjet�r �sht� p�rgjegj�si e madhe, nuk �sht� e leht�. M� k�t� p�rkufizim t� vijn� shum� gj�ra nd�rmend, un�, filmi, aktori, p�rfaq�soj veten, p�rfaq�soj Shqip�rin�. �sht� ndjesi e privilegjuar.

E keni me siklet kur shkoni n� festivale jasht� dhe thoni jam shqiptar?

Jo, jo, madje �sht� shum� bukur kur thua jam shqiptar se bie n� sy. Imagjino t� thuash jam aktor gjerman, sa aktor� ka Gjermania... nd�rsa kur thua emrin e vendit nga vjen edhe kurioziteti �sht� i madh.

P�r �far� ju kan� pyetur m� shum�?

Pyetjet jan� m� tep�r n� lidhje me vendin, me historin� e filmit, pasi e shohin pyesin; "pse v�rtet� �sht� k�shtu Shqip�ri? Po ne p�r Tiran�n kemi d�gjuar se �sht� komplet gj� tjet�r". Edhe un� ua shpjegoj q�, pavar�sisht se Shqip�ria �sht� nj� vend i vog�l, por �sht� shum� e �uditshme se n� distanca t� shkurtra ka zhvillime ekstreme. Diku tradita ka ecur paralel me pjes�n moderne, diku ka ngelur n� vend dhe po b�het penges�. Ky �sht� realiteti, po shoh q� interesi �sht� pozitiv.

Ka ndodhur q� persona t� talentuar n� nj� fush� t� caktuar t� jen� larguar nga vendi yn�, pasi diku i kan� ofruar kushte dhe pag� m� t� mir�. N� qoft� se do t'ju vinte nj� ofert� e till�, do largoheshit?

Sigurisht q� do ta b�ja, kjo �sht� sfid� m� vete. Aktori gjithmon� �sht� n� sfid� kudo q� t� jetoj�. Mua po m� ec�n mir� k�tu, e t'ju t� them t� drejt�n, jam pak tradicional si natyr� dhe m� p�lqen t� p�rfaq�soj historit� e vendit tim. Un� mendoj se ka ardhur nj� koh� p�r ne si shoq�ri q� duhet t� flasim, t� flasim dhe p�r dramat q� kemi kaluar. Personalisht m� ka ndihmuar fati q� jetova n� Shqip�ri se mund t� kisha emigruar si shumica e bashk�moshatar�ve t� mi. Por, edhe si natyr� nuk �sht� se kam ndonj� lakmi t� madhe p�r t� ikur, edhe ofertat q� m'i kan� bar� kan� qen�; me jep numrin e telefonit, do t� marr�, kaq, p�r t� biseduar di�ka konkrete duhet t� ulesh n� tavolin�. Producent�t gjerman� m� k�shilluan k�t� her� p�r t� q�ndruar 7 apo 8 muaj n� Gjermani p�r t� perfeksionuar gjuh�n, dhe m� than� q� jemi t� bindur q� do t� kesh pun� k�tu. Po kjo �sht� nj� sip�rmarrje shum� e madhe dhe duhet t� mendohesh mir� n�se ia vlen t� rrezikosh. Nuk �sht� se dua t� largohem n� m�nyr� kaq aventureske, duhet di�ka konkrete.

Aktrimi ka qen� synimi juaj i hersh�m q� n� f�mij�ri?

Joo, aspak. Madje, mund t'ju tregoj sa po mbarova klas�n e 8-t�, k�tu prind�rit e mi ngaq� jan� familje ushtarak�sh, si babi, mami dhe motra, donin t� m� b�nin edhe mua t� till�. N� mosh�n 14 vje� un� shkova n� Turqi p�r t� vazhduar shkoll�n e ushtris�, po ku m� rrihej mua atje! Nuk m�sohesha dot me uniform�n, me rregullat strikte. Duhet t� �ohesha n� m�ngjes n� or�n 6. D�nohesha n� qoft� se zihesha me ndonj� apo nuk sillesha mir�. Dhe ndonj� shoqe q� zinim duhet ta takonim p�rmes hekurave t� shkoll�s. Fillova u b�ra i prap�, pastaj ngaq� shok�t atje i kisha m� t� m�dhenj se veten dhe gabimet e mia vinin nj�ra pas tjetr�s. N� fundjav� dilnim po, dilnim me uniform�. Un� kisha gjetur nj� vend q� sa her� q� ikja nd�rrohesha jasht�. M� kap�n nj�-dy her� dhe m� d�nuan q� mos t� dilja fundjavave p�r t� gjith� vitin. Pastaj p�rfitova nga pushimet e Bajramit dhe "dezertova" e u ktheva n� Shqip�ri, ku vazhdova m� pas gjimnazin, por nj� vit me vones�.

Brenda nj� periudh� 5-vje�are, jeta juaj ndryshoi t�r�sisht, nga nj� djal� q� k�rkonte t� vazhdonte nj� shkoll� �far�do, pas 5-vjet�sh jeni me disa �mime mbi supe n� kinematografi, e kishit menduar?

Jo, n� fillim jam regjistruar n� nj� kurs privat aktrimi, dhe ata duke par� natyr�n time m� than�, m� mir� t� konkurrosh n� Akademi t� Arteve se ke nevoj� p�r nj� proces t� gjat� pune. Vitin e par� t� konkurrimit nuk fitova, fitova t� 2-in. Aktrimi p�r mua ishte pa ndonj� objektiv t� madh, sigurisht e kisha, qejf, shkoja n� tetar e kinema, por si t� gjith�, pa ndonj� dallim. Nga fundi i vitit t� par�, i them profesorit tim, Niko Kanxheri, do ta l� shkoll�n fare se nuk po m� t�rheq aq m� tep�r, profesion pa lek! Dhe po aty, dit�t e fundit t� shkoll�s m� erdhi propozimi i Pirro Milkanit, dhe kujtoj veten time se sa naiv kam qen�, dhe m� vjen t� qesh. I thosha: o profesor po vijn� �una t� tjer� t� b�jn� prov�n, ke gjetur ndonj� tjet�r? M� kishte hipur nj� lloj frike q� nuk e di. E k�shtu filloi avash-avash, nuk dija shum� terma, dhe ajo eksperienc� m� m�soi shum� gj�ra si fillim. Ishte ky film q� m� motivoi dhe m� rriti p�rgjegj�sin�. Aty thash�: do ta vazhdoj se zb�n!

Mendoni se keni qen� me fat n� k�t� pik�?
Sigurisht, fat p�r mua ishte q� m� mori Pirro Milkani, por kjo gj� duhet justifikuar m� pun� se pa pun� kush t� mban, po nga ana tjet�r q� �do kujt po t'i jepet mund�sija duhet t� punoj�.

Po talenti?
Nuk ka t� b�j� talenti n� nj� profesion, p�r mua talenti �sht� menaxhimi i aft�sive, pjesa tjet�r pastaj �sht� vet�m pun�. Pastaj pata fatin q� n� vit t� dyt� erdhi Timo Flloko pedagog dhe un� kam p�rfituar shum� nga koncepti i atij p�r loj�n e aktrimit dhe ia di shum� p�r nder.

Filmi i par�, "Trishtimi i zonj�s Shnajder". Si e p�rthith�t rolin q� keni n� k�t� film, nj� djal� shqiptar n� �eki, student...?

Ishte hera e par� dhe, t'ju them t� drejt�n, un� nuk e dija �far� ishte skenari dhe �far� ishte aktori protagonist. Por nuk e kam pas shum� t� v�shtir� se kisha vazhdimisht Pirron me vete q� me shpjegonte gjith�ka. Ai kishte nj� njohje t� jasht�zakonshme p�r qytetin Prag�s. Ecja dhe �do hap q� hidhnim me tregonte nj� histori. Duke d�gjuar at� kuptova se n� at� koh�, at�her� njer�zit kan� qen� m� t� �ilt�r, sot ka m� shum� intriga, m� shum� djall�zi.

Si ju duken femrat �eke gjat� q�ndrimit n� at� vend?

Shum� t� mira. Un� kam qejf femrat mesdhetare, brune, po ato atje jan� femra n� kuptimin e plot� t� fjal�s, t� qeta dhe shum� sharmante.

Po takimi juaj me Mikel Pla�idon dhe p�r m� tep�r t� luanit n� film me t�. E keni par� Oktapodin besoj?

Oo e kam par� pa fund, dhe m� kujtohet n� fillim t� viteve '90-t� kisha hall�n n� Itali dhe e merrja n� telefon e duke qar i thosha: M� gjith� mend ka vdekur Katani, me trego t� v�rtet�n? Dhe kur vjen puna un� luaj m� t� n� t� nj�jtin film, m� dukej e pabesueshme. Po ishte njeri babaxhan, shum� i thjesht�. Gj�ja e par� q� k�rkoi kur erdhi k�tu ishte raki dhe djath� Gjirokastre.

Ju dha ndonj� k�shill� n� lidhje me profesionin?

Po, m� tha q� duhet t� rrish nj� dy-tre vjet pauz�, jo t� heq�sh dor� t�r�sisht po t� mos angazhohesh shum�. Thuaj jo disa gj�rave, nuk ka problem m� tha. Dhe �sht� e v�rtet� q� eksperienc� pas eksperience t� rritet besimi n� vete.

Keni ndier xhelozi nga koleg�t tuaj n� Akademi?

Po, edhe mund t� b�hen xheloz�, po un� nuk e kam ndjer� k�t�. Kur xhelozia �sht� me doza t� pa d�mshme un� nuk e v� re. Deri k�tu ku kam arritur nuk ia kam ngr�n� hakun askujt, mund t'ia kem ngren� hakun vetes, por t� tjer�ve jo. N� aktrim duhet t� jesh i ve�ant� dhe t� nd�rtosh personalitetin t�nd. Xhelozia mund t� vij� nga fakti q�, p�rse i ka ecur, p�r k�t� nuk kam �far� t� them.

Si ndihesh kur t� thon�: aktor i bukur?

Nuk m� vjen far� mir�, un� do t� doja shum� t� m� thoshin, aktron mir� dhe jo t� m� vler�sonin n� lidhje me bukurin�.

Je fanatik?

Po, shum�.

N� �'aspekt?

Po, jam fanatik p�r k�to modernizmat me ritme t� shpejta n� Shqip�ri. Jam fanatik n� nj� lidhje, n� raport me femr�n. Po, po ndjej q� sapo vjen dhe po zbutem. Por, kam kuptuar nj� gj� nga kjo, q� me femrat q� kam pas me vete, sikur i ka p�lqyer kjo gj�.

Aktualisht, keni nj� lidhje?

Joo. Momentalisht jo. �sht� dhe profesioni i till�, t� ik�sh dy muaj n� Gjermani nuk t� pret njeri (qesh).

Ka pas femra q� jan� b�r� xheloze p�r rolet tuaja?

Ka pasur, po ajo duhet ta kuptoj� q� aty je n� rol. Nuk mund t� jetosh dot n� jet� at� marr�dh�nie q� ke n� rol. Je njeri n� radh� t� par�, pastaj aktor, duhet t'i shohim gj�rat me syrin realist.

Po, n� qoft� se ju do t� kishit nj� t� dashur aktore dhe ajo do kishte role provokative n� film do ta pranonit?

Jo. Tani p�r tani them jo, m� von� nuk e di, dhe k�t� nuk e sqaroj dot pse. Nuk kam d�shir� q� ajo q� kam un� n� krah t� njihet n� publik, dua ta njoh vet�m un�.

Cil�t jan� shok�t tuaj m� t� mir�?

Shok�t e mi m� t� mir� jan� at� t� f�mij�ris�, jan� dhe tek-tuk, kam miq�si dhe me persona q� kam punuar n� filma.

Keni m� shum� shoq�ri me femra apo me meshkuj?

Me djem, shoqet i kam t� pakta.

�far� roli do t� donit t� luanit?

Do t� doja t� luaja n� film n� rolin e ushtarakut, ndoshta nj� amanet me veten, por edhe p�r familjen, por e njoh edhe si koncept. Do ta b�ja m� shum� p�rkujdesje dhe shum� dashuri.

E �nd�rron Hollivudin?

Joo, nuk e �nd�rroj. Tashm�, gjith�ka �sht� b�r� praktike nuk mund t� kesh �ndrra kot m� kot. Nuk e �nd�rroj se e kuptoj se �far� mekanizmi mund t� �oj� deri atje, ne me filmat tan� nuk shkojm� dot, t� jemi realist.

Keni nj� aktor t� preferuar?

Denzel Uashington.

Kur nuk keni projekte, me �far� merreni?

Familja ime ka nj� lokal, nj� bar-kafe, dhe aty q�ndroj, punoj, k�t� e kam b�r� dhe para se t� b�hesha aktor.

Filmi �Muaji i mjaltit� synon �Oscarin� e Evrop�sFilmi �Muaji i mjaltit� synon �Oscarin� e Evrop�s

Sun, 08 Aug 2010 01:29:57 +0000

Filmi "Muaji i mjaltit", me skenar të Genc Përmetit dhe regji të Goran Paskaleviqit synon të rrëmbej çmimin që ndan Akademia Evropiane e Filmit, i cili në botën filmike konsiderohet si "Oscar" evropian. Bashkëproduksioni i parë filmik shqiptaro - serb në të cilin luan edhe aktori kosovar, Çun Lajçi, është kandiduar për çmim nga institucioni prestigjioz, Këshilli i Akademisë Evropiane të Filmit.

Filmi shtjellon historinë e dy çifteve, njërit shqiptar dhe tjetrit serb që migrojnë në Perëndim në kërkim të një jete më të mirë. "Më vjen mirë që krijuesit evropianë të filmit kanë identifikuar kualitetet e filmit tim, para së gjithash humanitetin që bart ai", ka thënë shkurt regjisori serb Paskaleviq, citojnë mediat serbe. Aktori kosovar, Çun Lajçi, kandidimin e filmit për "Oscar" evropian e ka cilësuar si një ndër sukseset më të mëdha që ka pasur "Honey moon" deri tani. "Do të thosha që ky është ndër krye sukseset e filmit, megjithëse është shpërblyer me disa çmime dhe është pritur mjaft mirë në vende të ndryshme", ka thënë Lajçi. "Është një film shumë mirë i realizuar që trajton një temë sociale, i cili ka një kastë të mirë aktorësh dhe një dorë të mirë regjisoriale", ka shtuar ai. Sipas rregullave, për çmimin e Akademisë Evropiane të Filmit garojnë 40 filma. 20 prej tyre kandidohen nga vende të njohura për vepra kinematografike.

Prej secilit shtet, vetëm një film ka të drejtë të kandidohet. 20 filmat e tjerë i zgjedh Këshilli 15-anëtarësh i Akademisë Evropiane të Filmit, i përbërë nga emra të njohur kritikësh, teoricienësh dhe kineastësh botërorë. Këta 40 filma paraqesin të përzgjedhurit në rrethin e ngushtë të filmave të metrazhit të gjatë të krijuar në Evropë gjatë vitit të kaluar. Pas kësaj producentët 40 filmave të nominuar, në adresë të këtij institucioni me nam, dërgojnë 2 200 kopje filmash, nga një për secilin anëtar të Akademisë. Në fillim të shtatorit, pasi që të gjithë anëtarët e Akademisë i shikojnë këta filma, në mënyrë elektronike votojnë dhe pas kësaj bëhet ranglista në kategori të ndryshme, ashtu siç bëhet edhe për çmimin "Oscar".

Në këtë mënyrë nominohen nga pesë për secilën kategori. Pas kësaj bëhet rrethi i dytë i votimit që i paraprin ndarjes solemne të çmimeve. Në kuadër të Akademisë Evropiane të Filmit, çmim për filmin më të mirë të vitit paraprak ndan edhe Shoqata e Kritikëve Evropianë të Filmit - FIPRESCI. Ky çmim në vitin 1998 i është ndarë Goran Paskaleviqit për filmin "Fuçi baruti". "Muaji i mjaltit" pas dhënies së premierës botërore vitin e kaluar në Festivalin e Filmit në Venecie ka korrur suksese të njëpasnjëshme. Ai ka triumfuar në Festivalin Ndërkombëtar të Filmit në Valladolid, ku kishte rrëmbyer tri çmimet kryesore të festivalit, çmimin e parë "Kalliri i Artë", si dhe çmimin e publikut dhe çmimin ndërkombëtar të kritikës "FIPRESCI". Filmi po ashtu ka bërë hapjen e Festivalit Ndërkombëtar të Filmit për të Drejtat e Njeriut, në San Sebastian të Spanjës.

Sot n� Arkivin e Filmit: Kolonel Bunker dhe urime Kujtim �ashkut

Fri, 06 Aug 2010 11:17:05 +0000

Arkivi Qendror Shtet�ror i Filmit i n� nj� dhurat� simbolike regjisorit Kujtim �ashku n� 60-vjetorin e lindjes. Shfaqet sot n� or�n 12.00 filmi i tij "Kolonel Bunker" i vitit 1998, prodhim i Orafilm (Shqip�ri), 3B Production (Franc�), Agencja Produkcji Filmowej (Poloni) me financimin e Qendr�s Komb�tare Kinematografike.

Interpretojn� Agim Qirjaqi, Anna Nehrebecka, �un Laj�i, Gulielm Radoja, Kadri Roshi, Petrit Malaj, Fatime Laj�i, Sefedin Nuredini, Xhevat Limani, etj.

"Kolonel Bunker" �sht� nj� parabol� politike e bazuar n� fakte reale t� asaj q� po ndodhte n� Shqip�ri n� vitin 1974, kur nis�n goditjet e "armiqve t� popullit" n� Ushtri, arte e kultur�. Paranoja e diktatorit po e �onte vendin drejt "bunkerizimit" total e t� friksh�m. "Kolonel Bunker" �sht� historia e Muro Netos, nj� ushtarak profesionist, dhe fatit t� tij tragjik.

Filmi �sht� vler�suar me �mimi i Kritik�s n� Bastia Mediterranean Film Festival 1998, �mimi i UNESCO-s n� Festivalin e Venecias m� 1998.
AQSHF e projekton n� 35 mm. Koh�zgjatja 100'. Hyrja e lir�.

Skenari: Kujtim �ashku
Dr. Fotografi: Afrim Spahiu
Kompozitor: Andrzej Krauze
Montazhi: Kah�na Attia, Shazie Kapoli
Piktor: Shaqir Veseli
Kostumet: Astrit Tota
Grimi: Liliana Tesho
Producent: Rachid Bouchareb, Jean Br�hat

P�r t� mir�n e p�rbashk�t

Thu, 05 Aug 2010 23:01:28 +0000

Kujtim �ashkut n� 60-vjetor/ Sot, n� distanc� 20-vje�are nga koh�t q� p�rshkruan "Kolonel Bunkeri", v�rej se nuk kemi film m� t� mir� nga koha e "tranzicionit" p�r koh�n e diktatur�s. Duket se kjo vep�r �sht� kulmi i karrier�s s� Kujtim �ashkut si regjisor

Agim Qirjaqi, i sakt�, dramatik, i thell� dhe i besuesh�m. Di t� dashuroj�, t� bindet ndaj epror�ve symbyllurazi, t� vuaj�, t� bluaj� me vete, t� shp�rthej� dhe t� vdes�. Rrall�her� e kam par� mjeshtrin ton� t� teatrit dhe filmit kaq lart.

Anna Nehrebecka - trup i hajth�m, fytyr� e men�ur dhe e bukur, sidomos dinjitet q� e b�n t� bukur n� �do mosh�. Jan� v�rtet shum� polake si ajo? K�shtu thon�, vet� nuk kam qen� ndonj�her� n� Poloni.

Edhe ajo di t� vuaj�, shum� madje (s'�sht� �udi nga vendi q� vjen), por edhe ta mbush� sht�pin� me dashuri dhe t'i jap� burrit gjysm�n q� i mungon, n� qoft� k�shtu e pamundur n� jet� t� pakt�n �sht� e besueshme n� film.

�un Laj�i aktor kosovar me pesh�, n� rolin e hierarkut ushtarak me k�mish� kineze t� Revolucionit kulturor, gati i friksh�m.

Sidoqoft� jo aq i friksh�m sa hierark�t e m�dhenj t� udh�heqjes komuniste me palltot e tyre t� zeza, t� shumuesh�m n� infinit, korba t� zinj q� pijn� kafe turke n� tribun�, nd�rkoh� q� mbi kolonelin e futur n� bunkerin e tij b�hen qitje me top, p�r t� provuar n� e ka gjetur ai ose jo p�rzierjen e duhur t� betonarmes�.

Guljem Radoja, rrall� e kam par� aq t� v�rtet�, dua t� them n� rolin e nj� hetuesi mizor komunist - sepse oficer�t e shumt� italian� q� ka luajtur nuk i kemi njohur.

Po s'di t� them sa m� p�lqyen n� rolet e tyre t� vogla Petrit Malaj, Neritan Li�aj, Kadri Roshi - edhe pse pak t� v�shtir� e kishe ta pranoje kryemjeshtrin, le ta quajm� bektashi si tip, n� rolin e nj� prifti katolik.
Kamera, drita, atmosfera - nj� mrekulli.

T� japin s� bashku edhe vatr�n e ngroht� familjare, edhe bukurin� e rrall� t� bregdetit ton� - dua t� them at� q� s'�sht� m� ose at� q� �sht� me fasho mbi nj�rin sy - edhe ankthin q� ngjallin kuadratet ushtarake, k�netat e fshatrave t� internimit, burgjet dhe minierat e kromit, gropat e pushkatimit, edhe poezin� e ujit ku tretet n� fund koloneli duke marr� me vete aty qindra dhe mij�ra fate si i veti.

Kur pash� apartamentin ku banonte Koloneli, e njoha menj�her�. Po po, arredimi, gjysm�-muzgu, antikat, fotografit� e vjetra t� varura n�p�r mure, shum� t� njohura. Ku i kisha par�? Ah po te nj� apartament privat dhe te dhomat e nj� shkolle filmi.

Montazhi, me rit�m, shpesh kalime t� papritura q� arrijn� dhe ato efekte t� forta, si� �sht� kalimi nga nj� sken� dashurie mes bashk�short�ve te koloneli i gjakosur, teksa e torturojn� n� qeli.

Muzika, n� harmoni me gjith� pjes�n tjet�r, nga ata pjes�tar� t� korit t� p�rgjithsh�m q� nuk d�gjohen pik�risht pse jan� n� harmoni. Pianisten q� luante realisht n�n gishtat e polakes, nuk e vura re si em�r, por derisa dhe ajo piano ishte aq bukur n� shpirtin e s� t�r�s, duhet t� ken� qen� e Nora �ashkut.

Subjekti, me skena e sekuenca q� t� trondisin: si marrja e urdhrit n� Komitetin Qendror p�r ngritjen e bunker�ve, shpallja e urdhrit n� Akademin� Ushtarake, ardhja e nj� miniature bunker n� sht�pi, sh�njestrimi i bunkerit q� tham�, torturimi i kolonelit n� arkivol, pushkatimi i tre gjeneral�ve deri te mbyllja me mbytjen n� liqen.

Pastaj skena t� tep�rta e letrareske, t� pakt�n p�r shijen time, si vrasja e dy t� rinjve n� nj� bunker, zgjatjet pas largimit t� An�s p�r n� Poloni, revolta n� burg me varrimin e alias Elvis Preslit etj. - filmi mund t� kishte b�r� edhe pa k�to. Por edhe ky �sht� Kujtimi.

Po, Kujtim �ashku, regjisori i k�tij filmi q� quhet "Kolonel Bunker" dhe q� �sht� shfaqur premier� n� vitin 1996, regjisori q� arriti m� t� mir�n nga Agim Qirjaqi, Guljem Radoja, Petrit Malaj ndoshta dhe nga Anna Nehrebecka, ai �sht� mjeshtri q� e p�rdor drit�n si n� pikturat e Rilindjes s� von� italiane ose spanjolle - dua t� them Caravaggio ose Velasquez ose El Greco, q� e rr�shqet kamer�n duke ta dh�n� �erekun e Shqip�ris� ose kuadratet e bunker�nd�rtuesve pa asnj� v�shtir�si brenda disa sekondash n� p�ll�mb� t� dor�s. Por sidomos regjisori q� jep t� v�rtet�n historike p�rmes personazhit dhe mjesht�ris� s� filmit.

Nuk arrita ta shoh "Kolonel Bunkerin" n� koh�n e tij, dhe e pash� vet�m dje. Jo vet�m pse ato vite jetova jasht�, por edhe pse dashak�qinjt�, kritizer�t e p�rjetsh�m t� shoq�ris� son�, p�r �udi miq t� p�rbashk�t t� mit� e t� Kujtimit, ma shan� keqas k�t� film. Sot, n� distanc� 20-vje�are nga koh�t q� p�rshkruan "Kolonel Bunkeri", v�rej se nuk kemi film m� t� mir� nga koha e "tranzicionit" p�r koh�n e diktatur�s.

Edhe pas 20, edhe pas 40 vjet�sh kritizer�t nuk do t� gjejn� film m� t� mir� e m� autentik p�r Shqip�rin� socialiste. Skena t� tep�rta, teprimi me poezin�? D�shira p�r t� th�n� sa m� shum�? Pun� e madhe. Sepse edhe ky �sht� Kujtimi.
"Kolonel Bunkeri" duket �sht� kulmi i karrier�s s� Kujtim �ashkut si regjisor. Po pse nuk xhiroi edhe n� vitet n� vazhdim ose xhiroi shum� pak?

P�rse i hyri ngritjes s� nj� shkolle filmi, t� cil�n duan t'ia prishin vet�m pse e ka b�r� t� bukur, p�rse po rropatet dit� e nat� me shkresa, gjyqe, burokrat� e polic�, n� vend q� t� vazhdonte me kamer�n? Me t� s'kam folur ndonj�her� p�r k�t� tem�, por p�rgjigja duket e thjesht�: ne nuk kemi as potencial, as treg q� t� prodhojm� filma.

Por kryesorja nuk kemi shpirtin dhe horizontin q� t� ndihmojm� regjisor�t q� do t'i kishin b�r� v�rtet nder Shqip�ris�. K�shtu q� tek e fundit parat� ndahen n� klane t� vogla dhe filmat q� dalin jan� jo-relevant� p�r jet�n ton� kulturore.

Duket, prandaj ka dashur t� thot� aq shum� regjisori n� nj� film si "Kolonel Bunkeri", meq� iu akordua buxheti i nevojsh�m dhe e parandiente se nuk do t'i kthehej m� dot asaj kohe.

M� b�ri p�rshtypje dje n� sall�n e kinemas� s� Arkivit Qendror t� Filmit q� p�rve� t� rinjve, nuk kishte ardhur asnj� nga koleg�t e filmit a t� artit n� p�rgjith�si, megjith�se njoftimi ishte dh�n� disa her� n� gazet�. Edhe kjo flet vet�, sepse ne mblidhemi miz�ri, fjala vjen kur vdes nj� em�r i madh i artit, kortezhe pa fund te Opera ose TK ose GKA por nuk vim� ta urojm� e t'i japim zem�r artistit t� b�j� m� tej sa �sht� gjall�.

Edhe kjo shenj� e mir� p�r Kujtimin, q� gjall� q� �'ke me t�, n� kulm t� energjive t� tij, e duan por edhe ia kan� xhelozin�, n� nj� 60-vjetor q� mund t� ngat�rrohej fare leht� me 50-vjetor.

Pak e �uditshme t� uroj nj� mik t� prej viteve '84-85, me nj� recension t� vitit 2010 p�r nj� film q� ka dal� m� 1996. Por ja q� q�lloi q� ai sot e ka dat�lindjen, k�shtu q� sa t'i nis sms ose t'i b�j nj� vizit� skematike n� sht�pi, po ia �oj urimin me nj� vep�r t� tij p�r mua, p�r ne. P�r t� mir�n ton� t� p�rbashk�t, sikurse �sht� gjith� vepra dhe puna e Kujtim �ashkut.

Kinemaja shqiptare, n� gusht filma t� pashfaqur

Sun, 01 Aug 2010 02:50:11 +0000

Arkivi Qendror i Filmit do te cel ne fillim te muajit gusht nje kinema per publikun kryeqytetas. Filma shqiptare te pa shfaqur me pare apo filma te pas viteve '90, si "Kolonel Bunker", "Lule te kuqe, lule te zeza", "Koha e kometes", "Lindje-perendim-lindje", do te shfaqen ne sallen e re prej 80 vendesh, cdo dite te merkure ne oren 12:00. Gjithashtu eshte menduar edhe per nostaligjiket e kinemase, te cileve do tu kushtohet nje cikel me filma te huaj.

"Per ne si arkive filmi normalisht qe eshte nje kenaqesi dhe nje detyrim qe jo vetem ta kemi ne eficence kete salle kinemaje, po njekohesisht te gjithe filmat qe ne kemi ne pronesi te shfaqen here pas here per publikun. Nderkohe kemi menduar cdo te merkure te shfaqet nje film i ndryshem. Sigurisht, do te jete nje afish i madh tek dera, me nje publikim per 12 filmat gjate tre muajve te pare", ben te ditur drejtoresha e AQSHF, Elvira Diamanti.

Ndersa, po ne muajin gusht do te behen edhe 2 promovime te reja. Duke qene se viti 2010 eshte shpallur viti i Nene Terezes, 10 ore materiale filmike te pashfaqura me pare, te marra nga Vatikani, kushtuar jetes dhe misionit te saj, do te prezantohen edhe per spektatorin tone. Gjithashtu premiera e filmit �Shqiptari�, me regji te Pirro Milkanit, do te kete diten e tij ne kinemane e re. Hyrja do te jete e lire per te gjithe.

Sesilia Plasari: I kthehet sken�s shqiptare, por jo p�rgjithmon�

Wed, 28 Jul 2010 04:58:30 +0000

Pas 20 vitesh munges� n� sken�n teatrore shqiptare, rikthehet aktorja q� mbahet mend p�r rolin e Alm�s n� filmin artistik �Dhe ashtu, dhe k�shtu�. Pasi i ka munguar p�r nj� koh� t� gjat� publikut shqiptar, Sesilia Plasari rikthehet si nj� regjisore, p�rkthyese dhe aktore. N� karrier�n e saj profesionale, krijimtaria e saj artistike �sht� e larmishme dhe e suksesshme sepse p�rfshin tri fusha. K�t� her� ajo do t�i shfaqet publikut n� rolin e nj� vejushe, n� shfaqjen �Playboy i trojeve tona�, n� sken�n e teatrit �Metropol�. Sesilia n� k�t� pjes� t� p�rkthyer nga vet� ajo ka dhe nj� rol kryesor. P�r Sesilian ky �sht� roli i par� pas largimit nga Shqip�ria, por jo projekti i par�. Si fillim ajo bashk�punoi me teatrin e Kor��s �Andon Zako �ajupi�, si regjisore e komedis� franceze �Nina�. Aktorja q� prej vitit 1991 i mungoi sken�s p�r 20 vite me radh�. Aktorja shqiptare q� ka punuar p�rkrah emrave t� m�dhenj t� kinematografis� franceze, si Alen Delon e Zhan Pol Belmondo, kthehet tashm� me bagazh t� pasur, pas nj� karriere profesionale n� Franc�.
E filloi duke p�rkthyer n� shqip me k�rkes� t� teatrit �Metropol� librin �Hap�sira boshe� t� regjisorit Piter Brook. M� pas u angazhua si pedagoge p�r v�nien n� sken� t� nj� shfaqjeje me student�t e vitit t� tret� t� deg�s s� Teatrit n� Akademin� e Arteve. Edhe k�saj here vuri n� sken� nj� vep�r q� e kishte p�rkthyer vet�. Nd�rkoh� q� Shqip�ria p�r Sesilian nuk �sht� vendi ideal i saj p�r t� jetuar nj� jet� t� pasur me aktivitete. M� tej ajo tha: �Mua m� p�lqen jasht�zakonisht t� jetoj n� Shqip�ri. Por nuk mund t� jetoj dot n� Shqip�ri duke humbur koh�n pa b�r� nj� gj� q� m� t�rheq, q� m� pasuron, q� m� b�n t� evoluoj, t� eci p�rpara. K�shtu q� do t� q�ndroj n� Shqip�ri p�r aq koh� sa do t� kem gj�ra interesante p�r t� b�r�.

�far� sjell p�r ju rikthimi n� sken�?
N� sken� n� Shqip�ri, sepse n� Franc� un� kam luajtur, edhe pse kisha gati dy-tre vjet pa luajtur nj� rol dhe �sht� goxha e v�shtir� kur kalon nj� hap�sir� kohe t� gjat� pa luajtur; e kisha me frik�, me emocion. Si t� gjith�, kur dal n� sken� kam emocione t� pap�rshkruara.

Si ka arritur bashk�punimi me Ki�o London dhe me kast�n e aktor�ve?
Bashk�punimi m� Ki�on ka filluar prej shum� koh�sh, q� do t� thot� q� bashk�punimi ka filluar q�kur ma propozoi vepr�n dhe ma dha ta p�rktheja. Ne kemi shk�mbyer vazhdimisht opinione, kemi b�r� biseda, k�shtu q� pjesa e pun�s ka qen� nj� vazhdim prove, nj� vazhdim i nj� dialogu q� ka nisur me koh�. Ka qen� nj� pun� interesante. Un� jam shum� e k�naqur q� kam qen� pjes� p�rb�r�se e k�saj trupe t� rinj aktor�sh. I kam p�rjetuar shum� mir� k�to bashk�punime m� t� rinjt�, m� kan� dh�n� shum� freski, m� kan� dhuruar shum� emocion, m� kan� dh�n� shum� dashuri. P�r mua �sht� shum� i ve�ant� ky moment, sepse t� shikosh nga af�r si zgjohet nj� aktor i ri, si e p�rjeton marrjen e rolit, afrimin e personazhit, m� kujtoi rinin� time, periudh�n e shkoll�s. N� fakt ka shum� gj�ra q� ma kan� rinuar jet�n k�t� periudh� kohe.

Sa i v�shtir� ka qen� shqip�rimi i vepr�s s� autorit John Millington Synge
nga ju?
Shqip�rimi i vepr�s p�r mua ka qen� shum� i v�shtir�, aq m� tep�r q� kisha n� dispozicion nj� koh� shum� t� shkurt�r, q� do t� thot� se dor�n e par� e kam b�r� p�r 20 dit� dhe m� von� e kam p�rmir�suar. Kjo �sht� nj� vep�r shum� e v�shtir�, pa frik� do t� thosha, sepse duhet vite p�r ta p�rkthyer mir�. P�rkthimi i k�saj vepre nuk mbaron asnj�her� dhe n� t� gjitha vendet e bot�s �sht� p�rkthyer, jan� b�r� libra t� shumt� rreth k�tij autori si dhe p�r v�shtir�sit� e p�rkthimit. Kjo �sht� nj� sprov� q� t� l� p�r t� d�shiruar, por un� e kam b�r� me pasion, pa diskutim, kam dh�n� maksimumin tim p�r aq koh� sa kisha n� dispozicion.

Pas nj� rikthimi prej 20 vitesh, si e shikoni situat�n teatrore sot n� Shqip�ri?
Kam p�rshtypjen se ka gj�ra q� l�vizin, sidomos rrotull Teatrit Komb�tar, pasi duket sikur ka mbetur pak n� gjurm�t e jo t� nj� tradite, nuk vazhdohet po ajo tradit�, po me nj� repertor, me shfaqje t� rregullta. M� duket pak sporadike p�rpjekja q� b�het n� Teatrin Komb�tar. Aktori humbet shum� n� qoft� se nuk luan, humbet aft�sit� e veta autoriale. Prandaj e them me bindje q� p�r teatrin shqiptar duhet b�r� akoma m� shum�. Mund�sit� p�r t� luajtur dhe p�r t�u perfeksionuar jan� shum� t� pakta dhe sadopak duhet dh�n� hap�sir� brezit t� ri, n� m�nyr� q� t� z�vend�sohen aktor�t e sot�m, q� num�rohen me gishta. Dometh�n� aktor�t titullar.

Si e shpjegon q� shum� personalitete t� teatrit dhe t� aktrimit mbeten ato t� viteve �80 dhe shum� pak gjat� k�saj periudhe?
Them se deri n� at� koh� b�hej nj� pun� m� e kujdesshme p�r formimin e nj� kaste aktor�sh t� rinj dhe kjo pun� b�hej pak a shum� e planifikuar. Edhe n� teat�r zgjidheshin m� t� mir�t, b�hej nj� pun� organizative, kishte nj� konkurrenc�, pasi aktor�t e rinj mundoheshin t� jepnin m� t� mir�n p�r t� mbajtur vendin e pun�s. Kam p�rshtypjen se tani kjo konkurrenc� nuk ka dhe hap�sir� ku t� b�het, nuk kan� vend ku t� luajn� dhe ta tregojn� veten. Edhe pse ata mund ta tregojn� se jan� t� zot�t, p�rs�ri nuk ka vende pune, �sht� nj� num�r i vog�l vendesh pune q� mbesin. K�shtu q� aktor�t q� jan� konfirmuar, q� kan� qen� gjith� koh�s n� pun�, t� gjith� regjisor�t mund t� mb�shteten m� kollaj. Mund t� ket� shum� aktor� t� talentuar q� nuk i njeh ose ke frik�, dhe nuk u beson dot atyre nj� vep�r t� r�nd�sishme, pasi ata nuk kan� qen� gjat� gjith� koh�s n� pun�. Me pak fjal�, mund t� ken� talent, por nuk mund t� ken� p�rvoj�n e duhur. T� vetmit q� kan� pasur edhe p�rvoj�n e duhur dhe nj� talent t� konfirmuar ka qen� brezi i viteve �80.

P�rve�se p�rkthyese e vepr�s kishit dhe nj� rol, at� t� vejush�s. �far� mund t� na thoni m� shum�?
Vejusha Crin �sht� vejusha q� un� jam munduar bashk� me regjisorin, duke studiuar edhe vepr�n, ta trajtoja ashtu si� e sugjeron edhe autori si nj� grua, duke qen� se ka vuajtur dhe i ka par� t� gjitha gj�rat e k�saj jete, ka p�suar, si t� thuash, nj� fyerje brenda vetes dhe e b�n q� ta shikoj� jet�n ndryshe nga �far� mund ta shohin njer�zit e tjer�. Ajo �sht� nj� njeri q� nuk emocionohet dot kollaj, q� nuk impresionohet kollaj dhe nuk e merr jet�n si t� tjer�t q� sot jan� n� humor t� mir� dhe iu duket gjith�ka mir�; nes�r jan� n� humor t� keq dhe iu duket gjith�ka keq, por t� ket� nj� ekuilib�r n� m�nyr�n se si e shikon jet�n dhe gj�rat e tjera. K�t� lloj figure jemi munduar t� nd�rtojm�. Se sa e kemi realizuar k�t�, nuk e di, k�t� e vendos spektatori.

Sa ka arritur gama juaj e roleve dhe �far� hap�sire z� roli i vejush�s?
Nuk �sht� se kam luajtur shum�, gjithsej mund t� kem 15 role. Nd�rsa roli i vejush�s �sht� nj� rol q� e p�lqej shum� p�r faktin se �do fjal� t� saj e kam v�n� me duart e mia gjat� p�rkthimit. M� duket sikur e kam p�rjetuar dy her� k�t� rol dhe m� duket i r�nd�sish�m.

Si e kujtoni rolin e Alm�s pas kaq vitesh, edhe pse sot n� Shqip�ri ngelet nj� nd�r filmat m� t� dashur p�r publikun?
Roli i Alm�s ka qen� krejt�sisht nj� rast�si. Un� at�her� sapo kisha mbaruar Akademin� e Arteve dhe isha pedagoge e re. N� at� koh� ka pasur nj� rregull q� student�t e rinj t� vitit t� par� dhe t� dyt� nuk kishin t� drejt� t� luanin n�p�r filma. Pasi kjo mendohej se mund t�ua deformonte aft�sit�, t�u b�nte m� shum� keq sesa mir� si aktor�. Bujar Kapexhiu kishte ardhur p�r t� k�rkuar n� shkoll� nj� vajz� q� ishte n� vit t� par� apo t� dyt�, q� t� luante at� rol. N� ato momente po b�nte debat me shefin e katedr�s, q� insistonte q� ajo vajza nuk e kish t� drejt�n p�r ta luajtur k�t� rol dhe ishte nj� �jo� e prer�. Nd�rkoh� isha n� zyr�n e shefit dhe flisja n� telefon. Bujari m� pa sepse dhe n� skena kishte telefon dhe i tha G�zimit: �Mir� s�ka gj�, s�po debatojm� m�. M� kapi p�r dore, m� nxori jasht� dhe m� pyeti n�se doja ta luaja un� at� rol. ��far� roli?� - e pyeta. Dhe m� tregoi rreth rolit. E gjitha kjo ishte nj� rast�si.

Si nis nj� dit� e zakonshme p�r Sesilia Plasarin?
N� fakt nuk ka dit� t� zakonshme p�r mua.

Si ka lindur bashk�punimi n� interpretimin q� keni pasur me aktorin Zhan Pol Belmondo?
Un� kam qen� asistente regjisore n� at� shfaqje dhe gjat� gjith� procesit t� shfaqjes isha n� pun� si asistente. N� momentin e fundit, kur do t� p�rcaktohej e gjith� kasta, se ishin p�rcaktuar t� gjitha rolet kryesore, por ishin dhe ca role t� vogla, t� pap�rcaktuara. Zakonisht ne asistent�t shkonim n� agjenci t� ndryshme, zgjidhnim aktor�t dhe ia prezantonim regjisorit. N� fakt kisha shkuar dhe gjeta disa propozime p�r rolin q� mora un� dhe ai tha q� kjo s�b�n, kjo s�b�n dhe un� e pyeta: �Po si duhet ky personazh?�. Ai m� tha: �Ja �sht� si ty. Pse mos ta b�sh ti k�t� rol?�. Ishte nj� rast�si dhe ftes� n� momentin e fundit.

Ka ndonj� moment t� ve�ant� p�r Sesilian q� e kujton dhe i ka l�n� mbres�?
Ka shum� momente t� tilla. Por nj� moment q� m� ka l�n� shum� mbresa ka qen� nd�rrimi i shekullit. Hyrja e vitit 2000 na ka z�n� n� sken� dhe kemi festuar t� gjith� s� bashku, e gjith� trupa q� loznim te shfaqja e Belmondos dhe e festuam kalimin e shekullit me shampanj�. Ishte nj� kujtim i bukur.

Po ndonj� moment t� v�shtir�?
Momentet e v�shtira kan� qen� vet�m kur kam pasur probleme me sh�ndetin dhe m� kan� penguar p�r periudha relativisht t� gjata. P�r dy vjet nuk kam qen� aktive dhe k�to momente p�r mua kan� qen� shum� t� dhimbshme, t� v�shtira, por p�rgjith�sisht kam marr vet�m k�naq�si nga profesioni.

�far� t� ka dhuruar Franca?
Ikja n� Franc� ka qen� nj� fat shum� i madh p�r mua. Sepse un� nga natyra jam kureshtare, dua t� m�soj gj�ra t� reja. Kur ika n� Franc� b�ra nj� vit shkoll� teatri, b�ra institut teatral n� Sorbon, kam b�r� formime me mjesht�r, kam luajtur, kam punuar si asistente me regjisor� shum� t� mir� dhe e gjith� kjo, edhe pse nuk �sht� par� nga publiku, p�r mendimin tim profesioni jetohet n� nj� m�nyr� krejt tjet�r. Un� kam marr� k�naq�si t� v�rteta profesionale p�r faktin se gjat� gjith� koh�s kam akumuluar dhe kam m�suar. Kjo ishte e gjith� jeta ime.

Roli i Alm�s goditi te publiku. Pse nuk e vazhduat m� tej karrier�n n� Shqip�ri?
Kinemaja p�r mua ishte nj� rast�si totale, pasi nuk kam pasur fizik t� prer� p�r kinematografi. Zakonisht kinematografia pranon vajzat m� t� holla, m� fine; un� kam pasur nj� fizik si t� thuash q� nuk hynte kollaj n�p�r klishe. E kam par� vet�n gjithnj� t� lidhur me sken�n me teatrin sesa me filmin. E them me bindje se roli i Alm�s ka qen� thjesht nj� rast�si. N� Franc� nuk m� ka shkuar ndonj�her� nd�r mend t� b�j p�rpjekje p�r t� tentuar n� kinematografi.

Pas nj� p�rvoje t� gjat� n� Franc�, sipas teje, �far� i mungon para se gjithash filmit dhe teatrit sot n� Shqip�ri?
Sa p�r filmin, nuk mund t� flas, sepse e kam ndjekur shum� pak. E dyta, edhe sikur ta kisha ndjekur, nuk jam personi i p�rshtatsh�m p�r t� folur p�r kineman�. P�rgjith�sisht them q� ajo �far� mungon sot n� Shqip�ri �sht� kultura. Kultura n� teat�r pasqyrohet edhe n� m�nyr�n si interpretohet, n� m�nyr�n se si shfaqet dhe pa b�r� nj� pun� p�rzgjedh�se. Nj� regjisor q� �sht� gjat� gjith� koh�s n� kontakt me veprat q� lexon, e di se pse e v� k�t� vep�r dhe pse nuk e v� n� sken�. Nd�rsa n� Shqip�ri veprat zgjidhen sapo t� bie n� dor�, pa ndonj� afeksion t� ve�ant� p�r k�t� vep�r.

�far� �sht� p�r ju familja?
Familja p�r mua �sht� di�ka e ve�ant�, familja ime jan� ato me t� cil�t komunikoj n� nj� m�nyr� m� t� thell�. Familja p�r mua ka marr� kuptimin e nj� familjeje shpirt�rore.

Rikthimi juaj do t� jet� p�r shum� koh� n� Shqip�ri?
Mua m� p�lqen jasht�zakonisht t� jetoj n� Shqip�ri. Por nuk mund t� jetoj dot n� Shqip�ri duke humbur koh�n pa b�r� nj� gj� q� m� t�rheq, q� m� pasuron, q� m� b�n t� evoluoj t� eci p�rpara k�shtu q� do t� q�ndroj n� Shqip�ri p�r aq koh� sa do kem gj�ra interesante p�r t� b�r�.

Kush jan� projektet q� do ta shfaqin Sesilia Plasarin pas premier�s �Playboy i trojeve tona�?
Jemi n� diskutim e sip�r me Ki�on, por akoma nuk e kemi vendosur krejt�sisht p�r v�nien e nj� komedie q� ndoshta do ta shoh� drit�n e sken�s n� Metropol.

Luan Bexheti, aktori shqiptar sukses n� Hollivud Luan Bexheti, producenti e aktori i njohur nga Tetova, gjat� nj� interviste rr�fen jet�n e dhe karrie

Wed, 28 Jul 2010 04:56:46 +0000

Luan Bexheti, producenti e aktori i njohur nga Tetova, gjat� nj� interviste rr�fen jet�n e dhe karrier�n e tij artistike p�r publikun shqiptar. Ai �sht� nj� nd�r emrat q� ka prekur me eleganc� sken�n Hollivudiane p�rkrah emrave t� njohur t� aktrimit.
Kulmi i deritash�m i karrier�s s� Bexhetit mund t� quhet pjes�marrja n� shfaqjen televizive �Majk�ll Mur live� t� regjisorit Majk�ll Mur, i cili fitoi �mimin e par� t� Kan�s me filmin dokumentar kushtuar ngjarjeve t� 11 shtatorit n� Amerik�, �Farenhajt 9/11�.
Luan Bexheti ka lindur n� Odri af�r Tetov�s, n� Maqedoni, m� 11 gusht 1972. N� mosh�n kat�rvje�are familja e tij largohet drejt Norvegjis�, ku aktori shqiptar shkon �do vit me pushime. Nd�rsa pushimet verore Luani i kalon n� Tetov�, ose n� ishujt Karaibe. Ai jeton n� Nju-Jork q� nga viti 1995, ku dhe ka kryer studimet n� institutin e njohur t� teatrit �Lee Strasberg�. Para disa vitesh �sht� p�rfshir� n� librin �Actors handbook�, p�r metod�n e Stanisllavskit �The Method�, t� cil�n e ka studiuar n� Lee Strasberg Institute. Karriera e tij artistike si aktor evidentohet n� mjaft filma shqiptar� e t� huaj. Aktori �sht� b�r� i njohur te filmi �Maree�, nj� prodhim shqiptaro-italian i regjisorit italian Xhejms Pellerito. Ky film ka marr� vler�simet maksimale gjat� viteve 2003-2004, duke fituar �mim n� Festivalin e Nju-Orleansit, n� Festivalin e Tiburonit, me �mimin �Federico Fellini�, n� Festivalin n� Los Anxhelos, nd�rsa n� Festivalin e Filmit Amerikan �sht� shpallur filmi m� i mir� me metrazh t� shkurt�r. Dokumentari i Bexhetit ka konkurruar n� disa festivale komb�tare e nd�rkomb�tare dhe e ka b�r� em�r t� njohur aktorin e regjisorin shqiptar nga Tetova. Luan Bexheti �sht� i vetmi aktor shqiptar q� �sht� p�rfshir� n� antologjin� p�r aktor� �Actor`s Handbook�, shkruar nga Sherry Eaker. Megjithat�, shqiptar� ose jo, k�ta jan� m� s� shumti artist� t� Hollivudit, sepse sipas d�shmis� s� Luanit: �Nuk �sht� e th�n� q� t� jetosh patjet�r n� Hollivud p�r t� qen� pjes� e tij�.

P�rsh�ndetje Luan, fillimisht lexuesi shqiptar do t�ju njoh� pak m� shum�. Nga jeni, cila �sht� familja juaj dhe jeta e tanishme n� Nju Jork?
Kam lindur n� Odri, nj� fshat piktoresk disa kilometra n� periferi t�
Tetov�s. Baba im ka qen� m�sues gjat� gjith� jet�s s� tij dhe n�na ime ka qen� n� sht�pi pasi ka pasur gjasht� f�mij�.

Sa koh� keni q� jetoni n� SHBA, pse jeni larguar nga �vendlindja� e juaj, Norvegjia?
N� Nju Jork jetoj prej vitit 1995 kur kam ardhur t� studioj film dhe
teat�r. U largova nga Norvegjia se nuk isha i lumtur atje me koh�n dhe me pun�n. N� Norvegji nuk ka shum� pun� n� role p�r aktor�t me pamje ashtu si e kam un�. Rolet jan� t� ndara m� shum� vet�m biondeve norvegjeze dhe un� nuk kisha koh� dhe d�shir� t� merresha dhe t� �aja kok�n me norvegjez�t shum�. Plus fakti q� desha t� krijoj� karrier� n� Amerik� pasi n�se ke sukses n� Nju Jork at�her� e gjith� bota e di se kush je.

Si ka lindur pasioni juaj p�r aktrimin?
Pasioni i aktrimit lindi kur un� rast�sisht u zgjodha t� realizoj nj� reklam� p�r kompanin� shtet�rore t� trenave norvegjez "NSB". N� k�t� reklam� luajta rolin e nj� kuzhinieri italian q� punonte n� trenin luksoz q� udh�tonte n� Norvegji.

Kur keni marr� pjes� p�r her� t� par� n� nj� xhirim filmi?
Her�n e par� kam marr� pjes� n� nj� film me titullin �North Star� (Ylli i Veriut) dhe kjo ka qen� n� vitin 1994 n� Oslo. N� k�t� film luajta nj� personazh spanjoll.

�far� do t� thot� p�r ju, si aktor shqiptar, t� jeni i mir�pritur edhe nd�rkomb�tarisht?
Normal jam shum� i lumtur kur m� mir�presin n� sken�n nd�rkomb�tare se ne si shqiptar� kemi nevoj� t�ju tregojm� bot�s se kush jemi dhe n�se na jepet mund�sia ne jemi t� mrekulluesh�m n� t� gjith� profesionet.

Keni marr� pjes� n� ndonj� projekt shqiptar?
Kam marr� pjes� n� shum� projekte shqiptare dhe nj�ra prej tyre ka qen� videoja e k�ng�s �Bindem� e k�ng�tarit Shkumbin Ismajli ku kam aktruar dhe kam punuar edhe si co-producent. Shkumbini �sht� nj� k�ng�tar i mrekulluesh�m dhe jam shum� i lumtur q� kam pasur mund�si t� bashk�punoj me nj� k�ng�tar t� nivelit t� lart sikur �sht� ai.

Jeni shqiptari i par� q� merrni pjes� n� nj� video loj�, t� njohur�n "Grand Theft Auto 4". K�tu ju luani nj� z� gangsteri shqiptar. A mund t� na tregoni m� gjer�sisht rreth k�tij angazhimi?
N� loj�n "GTA4" kam luajtur nj� gangster shqiptar dhe ka qen� nj� eksperienc� shum� e mir� p�r mua sidomos kur loja arriti t� fitoj� m� shum� se 600 milion� dollar� vet�m jav�n e par� q� ishte n� shitje n� tregun bot�ror. Un� kam qen� aktori i par� shqiptar q� kam fituar rol n� k�t� loj� dhe pastaj i kam njoftuar edhe disa koleg� t� tjer�, po shqiptar�.

Ju jetoni n� SHBA, vend ku jetojn� shum� shqiptar�. �sht� p�rshtypje e p�rgjithshme se imazhi i shqiptar�ve t� atjesh�m n� dhjet�vjet�shin e kaluar nuk ishte shum� i mir�. A mendoni se tani ky imazh ka filluar t� p�rmir�sohet?
Ne jemi af�r 1 milion� shqiptar� n� Amerik� dhe me siguri q� disa prej nj� milionit nuk jan� persona t� mir� por p�rgjith�sisht ne Shqiptar�t e Amerik�s jemi t� mir� dhe imazhi �sht� p�rmir�suar ndjesh�m.

Duke qen� shqiptari i vet�m i cili �sht� p�rfshir� n� antologjin�, apo doracakun p�r aktor� "Actor�s Handbook". A mund t� na thoni p�r �ka b�het fjal� n� k�t� antologji dhe si ndodhi q� t� p�rfshiheni k�tu?
�Actor's Handbook" �sht� nj� lib�r p�r aktor�t q� jetojn� dhe veprojn� n� Amerik�. Un� pata dh�n� nj� intervist� rreth teknik�s s� aktrimit n� stilin rus t� Stanilavskit. Pastaj ato e vendos�n t� botojn� edhe n� lib�r.

Na tregoni, se �far� ju ka l�n� p�rshtypje m� shum�, kinemaja apo teatri?
Kinemaja m� p�lqen se e xhiron nj� film dhe pastaj mund ta shikosh shum� her�. Nd�rsa n� teat�r jam m� i lumtur si aktor se vet�m at�her� e ndej veten t� gjall� dhe krijues.

Kinemaja e Arkivit, gati p�r shikuesit

Fri, 09 Jul 2010 20:45:47 +0000

Duke filluar nga gushti, nj� film n� jav� falas p�r publikun

P�rfundon rikonstruksioni i kinemas� s� Arkivit Qendror Shtet�ror t� Filmit.
P�r her� t� par� e shkel�n k�t� ambient dje tri veteran� t� filmit shqiptar: inxhinieri teknik Nasi Shamia, inxhinieri i z�rit Fahri Jukniu dhe kameramani Beqir Vaqarri, q� kan� punuar tri dekada n� ish-Kinostudion "Shqip�ria e Re". Arkivi i Filmit e organizoi aktivitetin me rastin e 80-vjetorit t� lindjes s� tyre.

Kinemaja 100 vend�she vazhdon t� mbaj� emrin "Salla 2000", por mendohet t� pag�zohet me nj� em�r t� ri. Dhe ka mund�si t� mbaj� emrin e nj� kineasti shqiptar.
K�to koh� shefja e redaksis� n� Arkivin e Filmit, Eriona Vyshka po punon p�r p�rzgjedhjen e filmave q� do t� shfaqen p�r publikun n� muajt e ver�s.

N�ndrejtori i Arkivit, Flori Balliu thot� se ekziston nj� mund�si q� n� dit�n e promovimit t� kinemas� t� shfaqet premier� bashk�prodhimi shqiptaro-gjerman "Shqiptari" i regjisorit gjerman Johanees Naber, por ende nuk �sht� e sigurt.

Programi i rregullt i shfaqjes s� filmave falas p�r publikun mendohet t� filloj� n� muajin gusht deri n� fund t� vitit. Fillimisht do t� shfaqet vet�m nj� film n� jav�, kurse me fillimin e shtatorit nj� film �do dit�!

"Do t� jet� nj� program i detajuar dhe m� i plot�. Kushtet teknike jan�, personeli �sht�, filmat jan� t� ruajtur mir�", vijon m� tej Balliu.

Nuk do t� humbas� tradita e p�rvjetor�ve t� kineast�ve, ku shfaqen filmat m� t� mir� t� tyre, por tani e tutje do t� shfaqen edhe filmat "q� kan� b�r� epok� dhe p�r t� cil�t ka k�rkesa".

Balliu tregon se ka njer�zi q� k�rkojn� rishfaqjen e filmave t� huaj, si "Doni i qet�", "Bija e kapitenit", "Sh�n M�ria e Parisit", "Per�ndit� me kok� posht�". Ka ndodhur q� nj� grup punonj�sesh t� Post�s Shqiptare kan� k�rkuar shfaqjen e filmit "Love Story".

Mbas 20 korrikut, Arkivi i Filmit shpall p�r mediat programin e filmave p�r muajin gusht.
Rikonstruksioni i kinemas� �sht� llogaritur brenda rikonstruksionit t� plot� t� gjith� godin�s, q� kap vler�n 12.000.000 lek�.

Ndalet zemra e Bep Shirok�s

Sat, 03 Jul 2010 05:20:51 +0000

Shuhet aktori shkodran

Zemra e Bep Shirok�s, njeriut q� na b�ri t� qeshnim p�r vite me radh�, ndali dje, duke �liruar shpirtin e tij nga trupi q� e mbajti p�r 77 vjet. Familja e aktorit njoftoi dje vdekjen nga nj� atak kardiak, duke hidh�ruar edhe zemrat e dashamir�sve t� Bepit buzagaz, n� Shkod�r dhe anemban� Shqip�ris�. Bep Shiroka u lind m� 25 shtator t� vitit 1933 n� qytetin e Shkodr�s. Ai u diplomua n� Liceun Artistik "Jordan Misja" n� Tiran� dhe pas disa viteve aktivizimi n� trupat amatore, n� vitin 1960 u thirr t� punonte n� trup�n profesioniste t� teatrit "Migjeni" prej regjisorit Tefik Duka. Roli i tij i par� ishte nj� rol i dyt� n� dram�n "Nora e Kelmendit", fal� interpretimit t� t� cilit u zgjodh p�r rolin kryesor n� dram�n "Histori Irkutase". Rolet ndoq�n nj�ri-tjetrin duke u b�r� plot 150 n� teat�r e duke e b�r� Bep Shirok�n t� dashur jo vet�m p�r publikun shkodran, por edhe p�r at� mbar� shqiptar. Nd�r rolet m� t� spitakura mund t� ve�ohen interpretimet e tij n� komedin� "�ifti i lumtur", n� dram�n "Dasm� me Flamur" t� dh�n� para shqiptar�ve n� Maqedoni, dram�n "Franku i V-t�" e shum� t� tjera. N� vitin 1998 pasi doli n� pension, Bepi u shk�put nga teatri p�r t'u rikthyer 10 vjet m� von� n� vitin 2008 me rolin e Rezarit n� dram�n "Putargat e thata" t� Stefan �apalikut. N� kinematografi roli i tij i par� ishte ai i Ram Sokolit n� vitin 1970 n� filmin "Lugina e pushkatar�ve", por roli q� do ta b�nte t� njohur para gjith� artdash�sve ishte ai i babait fanatik n� filmin "�ifti i Lumtur" n� vitin 1975. M� tej do t� vazhdonin edhe m� se 30 role t� tjera t� interpretuar me shum� mjesht�ri. Roli i fundit p�r t� cilin punoi Bep Shiroka ishte ai i Shefit t� sigurimit n� filmin shqiptaro-kanadez "Gruaja pa flatra/Women without wings". N� karrier�n e gjat� t� tij nuk mund t� lem� pa p�rmendur edhe pun�n si skenograf n� teatrin "Migjeni" e lidhur kjo me pasionin e tij p�r piktur�n. P�r meritat e tij artistike Bep Shiroka �sht� vler�suar me titullin e lart� "Artist i Merituar".

Ndahet nga jeta aktorja Esma Agolli

Sat, 05 Jun 2010 22:04:15 +0000

Eshte ndar� nga jeta aktorja e mir�njohur Esma Agolli, ne moshen 82 vje�are. Familjar�t thon� se ajo pesoi nje infarkt kardiak ne sht�pin� e saj n� Tiran� ne oret e para te dites se sotme. Ceremonia e varrimit do t� zhvillohet n� or�n 16:00 n� nj� ambient familjar, sipas porosise se vet aktores.

Esma Agolli �sht� nj� nga emrat m� t� njohur t� teatrit dhe t� kinematografis� shqiptare. Karrier�n e saj e filloi n� vitin 1948 dhe ka interpretuar rreth 60 role. Vecojme filmat "Mysafiri" n� vitin 1979, "P�rtej mureve t� gurta" n� 1979, "F�mij�t e saj" n� vitin 1957, etj. Esma Agolli mban titullin "Artiste e Merituar".

Mb�rrin edicioni �Prolog Giffoni� n� Sarand�

Wed, 19 May 2010 14:47:42 +0000

F�mij� dhe t� rinj t� qytetit t� Sarand�s kan� mundur t� p�rjetojn� t� premten nga af�r magjin� e ekranit t� madh. P�r t� dytin vit �Giffoni FilmFestival Albania� prezanton n� disa nga qytetet kryesore turistike filmat m� t� mir� nd�rkomb�tar�, prodhimet e dy viteve t� fundit p�r t� rinj p�rmes formatit �Prolog Giffoni�. Ashtu si dy vite m� par�, n� 2008-�n, �sht� zgjedhur qyteti turistik i Sarand�s p�r t� �elur siparin e k�tij formati, p�rmes t� cilit filmi �shkon� t� k�rkoj� e t� takoj� publikun e tij t� vog�l atje ku jeton. Pas nj� spoti promocional organizuar n� sh�titoren e qytetit mbr�mjen e s� premtes, stafi organizator e ka �elur �Prolog Giffonin� n� kinoteatrin �Butrinti�. Ndon�se koha nuk i ka fovorizuar, nx�n�s nga dy shkollat 9-vje�are t� qytetit t� Sarand�s, "Adem Sheme" e "9 Tetori", si dhe banor� t� Sht�pis� s� F�mij�ve Shkollor� n� k�t� qytet, kan� shfaqur interes p�r festivalin dhe filmat e tij. �Elina� ka qen� filmi i par� i projektuar p�r jurin� �Generation +12), i cili �sht� ndjekur nga projeksione t� tjera edhe p�r jurin� �Generation +15�. N� paraprirje t� projektimit t� filmit n� ekranin e madh, ata kan� shprehur para mikrofonit sh�tit�s n� sall� dashurin� p�r kineman� dhe d�shp�rimin q� nj� e till� u mungon gjat� dimrit n� Sarand�, si dhe preferencat e tyre p�r filmat m� t� p�lqyer. Pas �do projeksioni f�mij�t b�hen protagonist� t� v�rtet� t� nj� bashk�bisedimi, q� k�t� vit moderohet nga Turjan Hyska dhe grupi i tij �Produkt 28�, t� cil�t do t� japin edhe koncerte n� qytetet ku do t� ndalet �Prolog Giffoni�. ��Prolog Giffoni� synon sensibilizimin e k�tij formati p�r f�mij� dhe t� rinj n� disa nga qytetet kryesore q� kan� potenciale turistike si Saranda, Vlora, Durr�si, Pogradeci dhe Lezha, p�r t�u mbyllur n� nj� finale t� madhe n� Tiran�, m� 30 maj. P�rmes k�tij formati, ne duam t� v�m� edhe nj�her theksin n� munges�n e filmit p�r k�to kategori dhe t� shprehim shqet�simin e munges�s s� kinemave n� k�to qytete. N� t� gjitha vendet ku ne do t� ndalemi, p�rve� Pogradecit q� ka nj� kinema modeste, asnj� nga qytetet e tjera, edhe pse kan� nj� potencial t� madh turistik, nuk kan� kinema. Kjo b�n q� k�ta t� rinj t� humbasin kontaktin me ekranin e madh dhe si pasoj� edhe n� kryeqytet ku ka 2-3 kinema shikueshm�ria �sht� e ul�t duke pasur parasysh konkurrent�t q� fillojn� q� nga videotekat, interneti, televizioni, etj. Ne duam t� kthejme magjin� e filmit n� ekranin e madh. N�se do t�ia arrijm� q�llimit, do t� thot� se pas disa vitesh do t� kemi p�rs�ri kthimin n� tradit�n e bukur t� shkuarjes n� kinema p�r t� par� filmin�, shprehet presidenti i festivalit, Namik Ajazi. Programi i k�tij formati sh�tit�s, p�rfshin filmat m� t� mir� t� dy viteve t� fundit. Jan� kryesisht tema t� ndjeshme q� kan� t� b�jn� me dy kategorit� e juris� �Generation +12� dhe �Generation +15�. F�mij�t dhe t� rinjt� e Sarand�s, Vlor�s, Durr�sit, Pogradecit dhe Lezh�s do t� ken� mund�si t� shohin filmat m� t� mir� t� prodhuar nga vende si Amerika, Danimarka, Norvegjia, Suedia, etj. �Prolog Giffoni� �sht� b�r� k�t� vit pjes� e aktiviteteve �Shqip�ri-Itali 2010: nj� det, dy popuj, nj� miq�si�, sepse ky festival i lindur pik�risht n� Itali, vjen si nj� dialogim p�r t� f�mij�t dhe t� rinjt� shqiptar� me mb�shtetjen e themeluesit t� �Giffoni FilmFestival�, Claudio Gubitosi. ��sht� mb�shtetja e Claudio Gubitosit, i cili nganj�her� nisur nga v�shtir�sit� e shumta q� ne hasim p�r organizimin e �Giffoni Shqip�ria�, q� nga ato ekonomike dhe ato organizative sepse deri m� tani ndjeshm�ria �sht� relativisht e ul�t, q� na shtyn ta �ojm� k�t� format gjithkund�, shprehet Ajazi. �Prologg Giffoni�, q� i paraprin edicionit t� gjasht� t� festivalit, do t� ndalet tri dit� n� �do qytet, p�r t�u finalizuar n� Tiran�, me nj� koncert t� madh festiv q� do t� mbahet n� sheshin �N�n� Tereza� me grupin �Produkt 28� dhe k�ng�tar� t� tjer�.

Programi:
18 Maj

Ora: 10.00 �Ngat�rrestarja e vog�l� (Generation +12)
Ora:12.30 �Misa, Mikja e ujq�rve� (Generation +12)

Kan� 2010, pret kineast�t Shqiptar�

Wed, 19 May 2010 14:46:36 +0000

Shqip�ria do t� marr pjes� me prodhimet kinematografike shqiptare t� tri viteve t� fundit

M� n� fund kineast�ve shqiptar� iu �sht� hapur drita jeshile p�r t� prezantuar krijimet dhe prodhimet e tyre n� Festivalin Nd�rkomb�tar t� Filmit n� Kan�. Shqip�ria do t� marr pjes� me prodhimet kinematografike shqiptare t� tri viteve t� fundit. M� s� fundi t� gjith� s� bashku n� nj� prezantim shqiptar. Deri m� sot garat dhe prezantimet e filmave shqiptar� kan� qen� k�rkes� dhe ambicie e regjisor�ve, pa e kap�rcyer cakun e nj� prezantimi t� plot� t� filmit shqiptar, aq m� tep�r n� festivale t� kategoris� A. N� pavijonin e vendeve t� Evrop�s Juglindore, nga data 12-21 maj, Kana b�het prit�se e gjasht� regjisor�ve dhe producent�ve shqiptar� dhe prodhimeve t� tyre filmike. Shqip�ria, bashk� me vende t� tjera t� Evrop�s Juglindore, prezanton n� Tregun e Filmit (Marche du Film), t� Festivalit t� Kan�s (12 -23 maj) prodhimet filmike t� k�tyre tri viteve t� fundit. �sht� hera e par� q� rrjeti i kinemave t� Evrop�s Juglindore prezantohet n� nj� pavijon t� ve�ant� n� Festivalin Nd�rkomb�tar t� Filmit n� Kan�. N�n logon South-East European Pavilion, prezantojn� prodhimet e tyre filmike shtetet si: Maqedonia, Bosnja, Bullgaria, Sllovenia, Kroacia, Qipro dhe Shqip�ria. Festivali i Kan�s �sht� ngjarja m� me r�nd�si p�r kineast�t, sidomos t� vendeve t� vogla, p�r krijimin e kontakteve dhe prezantimi e pun�s s� tyre. M� 12 maj, n� Kan�, shkojn� 6 regjisor� dhe producent� shqiptar� Pluton Vasi, Vjollca Dedei, Spartak Pecani, Dritan Huqi, Andi Deliana, Sabina Kodra dhe Joni Shanaj. Hap�sira e pavijonit shqiptar prej 200 m2, do t� ket� mund�sin� e ekspozimit t� afisheve, katalog�ve, broshura, manual�, DVD dhe trailer-a t� filmave t� tri viteve t� fundit. Prezantohen filmat: "Kronik� provinciale" me regji t� Artan Minarollit, "Ne dhe Lenini" i Saimir Kumbaros, "Mao Ce Dun" i Besnik Bish�s, "Sekretet" i Spartak Pecanit, "Trishtimi i Zonj�s Shnajder" i Pirro Milkanit, "Honey Moon" i Goran Paskaljevi�it. N� k�t� prezantim edhe nj� film shqiptar, prodhuar n� Kosov�, i titulluar "Refren p�r Kosov�n" (Requiem for Kosova), me regji dhe skenar t� Dhimit�r Ismailaj, q� shfaqet n� seksionin Short Film Corner. �sht� realizim i vitit 2010, bashk�prodhim i sht�pive filmike nga Kosova: "Dyrrachium Production" dhe "Akt Production". Kujdes i ve�ant� duket se i �sht� kushtuar filmave "Gjall�" i Artan Minarollit, "Koha e Komet�s" i Fatmir Ko�i dhe "Lindje-Per�ndim-Lindje" i Gjergj Xhuvanit q� ve� trailerave, afishet e filmave do t� ekspozohen edhe n� muret e brendshme t� pavijonit. N� k�t� pavijon prezantohen edhe trailerat e filmave n� postproduksion, duke u sjell� nj� promovim p�r distribuimin dhe prezantimin paraprak t� prodhimeve kinematografike t� reja. N� k�t� vitrin� jan� trailerat e filmave: "Balkan Pazar" me regji t� Edmond Budin�s, "I huaji" i Pluton Vasit, "Farmakon" me regji t� Joni Shanajt , "Out of Touch" me regji t� Andi Delian�s, "Shqiptari" i Johannes Naber.

Kush do t� parakaloj� sivjet n� tapetin e kuq n� Kan�?

Bota e filmit n� mes t� majit fokusohet n� Kan�, ku zhvillohet Festivali Nd�rkomb�tar i Filmit(12-23 maj). N� konkurs jan� sivjet nj� bashk�punim gjermano-ukrainas: "You, My Joy" (gjermanisht "Mein Gl�ck" / Fati im) k�shtu titullohet filmi i regjisorit ukrainas, Sergei Loznitsa. P�r realizimin e k�tij filmi jan� derdhur para jo vet�m nga Ukraina, por edhe nga Holanda e Gjermania. Shumica e filmave t� tjer� n� konkursin e Kan�s vijn� nga vende jasht� evropiane, nd�r t� tjera nga Koreja, Irani, Algjeria apo Meksika. Festivali hapet m� 12 maj me prodhumin e Hollivudit "Robin Hood" t� Ridley Scott � nj� spektak�l historik, q� shfaqet jasht� konkurrenc�s. Tifoz�t qysh tani mund t� g�zohen p�r pranin� e personaliteteve t� kinematografis�, q� do t� parakalojn� n� tapetin e kuq. Ndryshe nga Berlinalja n� shkurt, n� maj n� Kan� normalisht nuk fryn er� e ftoht�, por nj� fllad i ngroht� mesdhetar.

Esat Musliu: Filmat e socializmit, i administrojm� vet�

Thu, 04 Feb 2010 18:05:35 +0000

P�rse nuk duhet t� administrohen filmat e para 90-s nga Qendra e Kinematografis�? Nuk kontrollohet pirateria dhe nuk nd�shkohet askush.

Deri tani asnj� gjyq kund�r pirateris�. Kineast�t k�rkojn� ndryshime n� Ligjin "P�r Kinematografin�"

Shfaqet s�rish problemi i administrimit t� filmave t� prodhuar para viteve '90 n� Shqip�ri. P�r her� t� fundit ky problem �sht� diskutuar para dy vitesh kur kineast�t i jan� drejtuar ish-kryetarit t� Qendr�s Komb�tare t� Kinematografis�, Xhevdet Feri.

N� at� koh�, Feri kishte premtuar "rivler�sim, riorganizim dhe ndryshim t� modelit t� administrimit t� t� drejtave t� autorit kinematografik p�r veprat e prodhuara para vitit 1997". Sot kineast�t ngren� z�rin s�rish p�r k�t� problem, q� p�r shum� vite nuk ka par� nj� zgjidhje konkrete, apo nj� zgjidhje si� do t� d�shironin ata.

Jav�s q� shkoi, n� mbledhjen e Komisionit Parlamentar p�r Edukimin dhe Mjetet e Informimit Publik, Forumi i Mbrojtjes s� Autor�ve t� Audiovizualit (FMMA), me drejtor ekzekutiv Esat Mysliun, prezantoi propozimet p�r ndryshimin e ligjit "P�r Kinematografin�" nr. 8096, dat� 21.03.1996. Me k�t� synohet q� kontigjenti i filmave t� para '90-�s q� ruhet n� Arkivin Qendror t� Filmit, t� mos administrohet m� nga Qendra Komb�tare e Kinematografis�, por t'i kaloj� k�tij Forumi, ku aderojn� 130 kineast� dhe skenarist� shqiptar�.

K�to propozime i jan� d�rguar m� 18.09.2009 ish kryetarit t� QKK-s� Feri, �sht� v�n� n� dijeni ministri i Turizmit, Kultur�s, Rinis� dhe Sporteve, Ferdinand Xhaferri dhe s� fundi edhe kryeministri, Sali Berisha.

N� "Propozimin p�r amendim t� ligjit P�r Kinematografin�", drejtuar n�nkryetarit t� Komisionit Parlamentar, Mark Marku, thuhet: "Asambleja e FMMA ju drejtohet me k�rkes�n q� t� mund�soni rishikimin dhe abrogimin e nenit 23 t� ligjit nr. 8096, dat� 21.03.1996 "P�r Kinematografin�" i ndryshuar, dhe t� vendos� dh�nien e Fondit t� Filmave Shqiptar� t� prodhuar nga ish-Kinostudio deri n� vitin 90 p�r Administrim, Forumit n� Mbrojtje t� Autor�ve t� Audiovizualit, i cili do t'i sh�rbej� m� mir� p�rdorimit t� fondit t� filmave dhe respektimit t� pron�sis� intelektuale t� veprave filmike p�r t� eleminuar p�rfundimisht piraterin�".

Forumi parashtron arsyet p�rse duhet t'i hiqet kjo leje administrimi QKK-s�. Sipas tij "QKK si administratore e k�tij fondi nuk ka hapur asnj� proces gjyq�sor kund�r pirateris� dhe n� mbrojtje t� s� drejt�s s� autor�ve".

Pirateria �sht� shqet�simi m� i madh i k�tij forumi, q� sipas drejtorit Esat
Musliu, nuk �sht� kontrolluar si� duhet.

N� nj� bised� me "Shekullin", Musliu p�rmendi jo pak raste kur abuzohet me vepr�n filmike. Nga televizionet e ndryshme brenda dhe jasht� Shqip�ris�, n� Kosov�, Maqedoni, Mal t� Zi, e sidomos nga kabllor�t n� rrethe.

Jan� edhe format m� t� vjetra t� pirateris�, ajo e shum�fishimit n� DVD nga sht�pit� diskografike, dhe n�p�rmjet internetit, q� rezulton nj� vjedhje e pakontrollueshme edhe p�r ato vende q� e kan� sofistikuar mbrojtjen e pron�s artistike dhe intelektuale.

"Gjith� k�t� pirateri, Qendra Komb�tare Kinematografike, nuk ka mund�si ta kontrolloj�", pohon Musliu. "Forumi nuk k�rkon pron�si, por k�rkon administrim. Produkti fizik le t� jet� pran� arkivit qendror t� filmit, por ne t� b�jm� administrimin. Dhe nga ky administrim, ndoshta jo n� mas�n 100 p�r qind, por mbi 90 p�r qind ne jemi n� gjendje ta frenojm� piraterin�."

Regjisori p�rmend nj� aktmarr�veshje mes Qendr�s Komb�tare t� Kinematografis� dhe Televizionit "Koha", p�r projektimin e filmave shqiptar�. Kontrata �sht� lidhur n� shkurt 2009 dhe ende nuk �sht� likuiduar. Projeksioni i filmave vazhdon tej limiteve t� kontrat�s. Po k�shtu edhe projeksioni i filmave n� platform�n dixhitale.

P�r k�to raste, Musliu pohon se nuk �sht� marr� asnj� mas�, dhe nuk �sht� zhvilluar asnj� gjyq nga Qendra e Kinematografis�. Ai thot� se Forumi i Mbrojtjes s� Autor�ve t� Audiovizualit nuk ka forc�n e duhur ligjore p�r t� denoncuar shkeljet.

N� propozimin p�r amendimet e Ligjit "P�r Kinematografin�", me t� cilat mendohet t� jen� njohur ministri i Kultur�s, Xhaferri dhe kreu i qeveris� Berisha, thuhet:

"N� kushtet e sotme, kur k�rkesa p�r produktin kinematografik t� vjet�r, sa vjen dhe po rritet, duke pasur edhe k�rkesa t� vazhdueshme dhe nga komuniteti shqiptar jasht� kufijve, jemi t� mendimit se kalimi n�n administrimin ton�, do t� ishte m� efi�ent, m� i shpejt� dhe do t� rriste nga nj�ra an� t� ardhurat q� hyjn� n� llogari t� k�saj shtrese t� nderuar t� kombit, por nga ana tjet�r dhe atyre q� derdhen n� buxhetin e shtetit".

Mysliu beson se n�se administrimi i lihet n� dor� Forumit t� Mbrojtjes s� Autor�ve Audiovizual�, jo vet�m q� vepra filmike do t� jet� m� e kontrolluar dhe do t� punohet seriozisht, por dhe autor�t do t� fitojn� m� shum� nga p�rdorimi i saj. Ato 30% e t� ardhurave q� i kalojn� QKK p�r administrimin e veprave filmike, t'i shkojn� drejtp�rdrejt� autor�ve.

N� k�t� moment p�rqindja q� merret nga p�rdorimi ndahet: Qendra Komb�tare Kinematografike (30%), Albautori (10%), Agjencia e Ekzekutuesve (3%) dhe 57% shkon tek FMMA, q� e shp�rndan tek regjisor�t dhe skenarist�t.

Pas k�tyre prezantimeve, forumi i kineast�ve �sht� n� pritje t� nj� takimi n� Ministrin� e Kultur�s ku do t� diskutohet n� prani t� t� gjitha pal�ve QKK, Zyra Shqiptare p�r t� Drejt�n e Autorit, FMMA.

N� letr�n drejtuar Ministrit t� Kultur�s dhe Kryeministrit thuhet: "P�r nj� amendim sa m� korrekt, bashk�kohor dhe efikas, duke qen� se shteti shqiptar ka ngritur nj� Zyr� t� specializuar p�r t� drejt�n e autorit, jemi t� gatsh�m t� presim dhe t� ngrem� nj� grup t� p�rbashk�t, p�r t� zgjidhur modalitetet dhe t� gjitha ��shtjet teknike, t� nevojshme p�r amendimin e ligjit."

Produkti kinematografik shqiptar deri n� vitin 2005 �sht� administruar nga Alba Film Studio. N� vitin 2005 iu hoq e drejta e administrimit t� filmave shqiptar� t� prodhuar deri m� 1990, dhe me nj� shtes� t� ligjit 9380, m� dat� 28.04.2005, i kaloi Qendr�s Komb�tare t� Kinematografis�.